Portret w czasie | Łukasz Zdęba
miejsce: Galeria Sztuki Rozruch, ul. Jackowskiego 5/7, Poznań
wernisaż: 23.09.2026, godz. 19:00; podczas wernisażu odbędzie się performans Łukasza Zięby i Andrzeja Dudka-Dürera
kuratorka: Monika Kossak
Na wystawie zaprezentowanych jest ponad 100 prac Łukasza Zdęby. Są to fotografie, prace wideo, obiekty, grafiki, materiały archiwalne oraz dokumentacja projektu „Portret w czasie”.
W świecie zdominowanym przez szybkie obrazy i natychmiastową wymianę wizualnych komunikatów, fotografia coraz częściej traci swój wymiar spotkania. Na tym tle praktyka Łukasza Zdęby wybrzmiewa jako świadomy gest oporu. Jego projekt „Portret w czasie” — jak czytamy w tekście kuratorskim — „nie tyle redefiniuje portret, co przywraca mu pierwotny sens — spotkania”.
Prezentowana w Galerii Rozruch wystawa nie jest klasyczną retrospektywą. Nie prowadzi widza linearną ścieżką, ale „buduje wielowątkową strukturę”, w której fotografie, wideo, obiekty i materiały archiwalne pozostają ze sobą w ciągłym dialogu. To raczej przestrzeń procesu niż podsumowania, opowieść o czasie, pamięci i relacyjności, które przenikają całą praktykę artysty.
Centralnym punktem tej narracji jest realizowany od ponad dwóch dekad cykl „Portret w czasie”. Zdęba odchodzi w nim od tradycyjnego rozumienia portretu jako reprezentacji. Jak zauważa kuratorka wystawy,„portret staje się wydarzeniem rozciągniętym w czasie, procesem powstającym pomiędzy artystą a osobą portretowaną”. Każda realizacja opiera się na relacji i wspólnie podejmowanych decyzjach: o miejscu, czasie i przebiegu działania. W tym ujęciu „fotografia staje się zapisem współobecności, a nie jedynie obrazem”.
Istotną rolę w projekcie odgrywa zestawienie dwóch mediów: fotografii otworkowej i wideo. Długie czasy naświetlania charakterystyczne dla techniki pinhole pozwalają „zmaterializować czas w obrazie”, podczas gdy wideo zachowuje jego płynność. Te dwa porządki nie ilustrują się wzajemnie, ale tworzą napięcie, w którym ujawnia się refleksja nad przemijaniem i obecnością.
