Kształtowanie bezcennej kolekcji. Nowe nabytki w zbiorach Muzeum Narodowego w Krakowie

Istotą każdego muzeum jest jego kolekcja, wokół której ogniskują się wszystkie wymagane ustawą o muzeach aktywności – gromadzenie, opracowywanie, udostępnianie i konserwowanie. Zatem świadome budowanie kolekcji jest staraniem leżącym u podstaw działalności nowoczesnego muzeum. Muzeum Narodowe w Krakowie konsekwentnie realizuje strategię wzbogacania swoich zbiorów, tworząc wyjątkową opowieść o sztuce i historii. W kolekcji MNK stale pojawiają się nowe nabytki – w tym dzieła przełomowe dla twórczości najważniejszych artystów. Jak podkreśla prof. dr hab. Andrzej Szczerski, dyrektor Muzeum Narodowego w Krakowie: Kolekcja Muzeum Narodowego w Krakowie stale się powiększa, zarówno uzupełniając już istniejące zbiory, jak i odnosząc się do nowych planów kolekcjonerskich, związanych przede wszystkim z designem i architekturą. Regularnie poszerzamy zbiory sztuki Młodej Polski, zwłaszcza o dzieła najwybitniejszych twórców epoki, takich jak: Stanisław Wyspiański, Józef Mehoffer czy Wojciech Weiss, chcemy także rozwijać kolekcję sztuki XX wieku, przede wszystkim w oparciu o dzieła powstałe po 1945 roku, a także w czasach transformacji po 1989 roku, których wartość potrafimy dziś docenić.

Przestrzeń ekspozycji „XX + XXI. Galeria Sztuki Polskiej” w Gmachu Głównym MNK, Wojciech Weiss, „Kryzys”, 1934, olej, płótno, MNK, fot.: Kacper Trzmiel

Wojciech Weiss, „Kryzys” (detal), 1934, olej, płótno, MNK, fot. Kacper Trzmiel

Wojciech Weiss, „Kryzys” (detal), 1934, olej, płótno, MNK, fot. Kacper Trzmiel

Wojciech Weiss, „Kryzys” (detal), 1934, olej, płótno, MNK, fot. Kacper Trzmiel

Nowe nabytki w Galerii Sztuki Polskiej XX i XXI wieku

Dzięki dotacji Ministerstwa Kultury i Dziedzictwa Narodowego do zbiorów MNK trafił obraz Kryzys Wojciecha Weissa – jedno z najważniejszych dzieł jego późnej twórczości, stanowiące wyróżniający się przykład polskiego malarstwa XX wieku. Powstały w 1934 roku Kryzys zajmuje szczególne miejsce w dorobku artysty. Przedstawiając wnętrze pracowni z manekinem spoczywającym na stosie odwróconych obrazów, Weiss stworzył przejmującą metaforę przemijania, kryzysu twórczego i zmieniającej się roli sztuki. Dzieło jest zarazem osobistą refleksją nad odchodzącą epoką Młodej Polski i miejscem własnego malarstwa wobec rodzącej się nowoczesności. Kryzys uznawany dziś za jedno z najważniejszych świadectw otwarcia Weissa na estetykę ekspresjonizmu i surrealizmu będzie jednym z kluczowych dzieł, prezentowanych na monograficznej wystawie Wojciecha Weissa w Gmachu Głównym, której otwarcie nastąpi w 2027 roku.

Andrzej Wróblewski, praca dwustronna, Szkic do obrazu „Modelka w niebieskiej sukni”, Szkic do obrazu „Na plaży”, ok. 1955/56, tusz lawowany (na odwrociu ołówek), papier, kolekcja MNK

Andrzej Wróblewski, praca dwustronna, Szkic do obrazu „Na plaży”, Szkic do obrazu „Modelka w niebieskiej sukni”, ok. 1955/56, ołówek (na odwrociu tusz lawowany), papier, kolekcja MNK

Przestrzeń ekspozycji „XX + XXI. Galeria Sztuki Polskiej” w Gmachu Głównym MNK, Andrzej Wróblewski, praca dwustronna, Szkic do obrazu „Na plaży”, Szkic do obrazu „Modelka w niebieskiej sukni”, ok. 1955/56, ołówek (na odwrociu tusz lawowany), papier, MNK, fot. Kacper Trzmiel

Przestrzeń ekspozycji „XX + XXI. Galeria Sztuki Polskiej” w Gmachu Głównym MNK, Andrzej Wróblewski, praca dwustronna, Szkic do obrazu „Modelka w niebieskiej sukni”, Szkic do obrazu „Na plaży”, ok. 1955/56, tusz lawowany (na odwrociu ołówek), papier, MNK, fot. Kacper Trzmiel

Drugim wyjątkowym nabytkiem jest niezwykle rzadki, dwustronny rysunek autorstwa Andrzeja Wróblewskiego (1927–1957), reprezentujący dwie historie i dwie twarze twórczości tego wybitnego artysty. Na jednej stronie znajduje się studium do obrazu Modelka w niebieskiej sukni, przedstawiające Aleksandrę Peterstein – modelkę pozującą Wróblewskiemu podczas pracy w krakowskiej Akademii Sztuk Pięknych. Na odwrocie artysta sportretował swoją żonę Teresę, przygotowując kompozycję do obrazu Na plaży z 1956 roku. Zachowana oryginalna, dwustronna oprawa umożliwia jednoczesną prezentację obu rysunków – rozwiązanie wyjątkowo rzadko spotykane. Zakup ten uzupełnia jedną z najważniejszych kolekcji dzieł Andrzeja Wróblewskiego w Polsce, znajdującą się w MNK i nabiera szczególnego znaczenia w przededniu przypadającego w 2027 roku stulecia urodzin artysty.

Prace Weissa i Wróblewskiego trafią na ekspozycję od 1 września do Galerii Sztuki Polskiej XX i XI wieku w Gmachu Głównym MNK.