Goście Radziwiłłów: Judyta Nadziejko-Walter

Zdjęcie: fot. Piegowate Kadry

Program „Goście Radziwiłłów” został zainicjowany przez Samorząd Województwa Wielkopolskiego w roku 2020.

Rezydentów zaprosił Pałac Myśliwski Książąt Radziwiłłów w Antoninie – Dom Pracy Twórczej.

Jedną z uczestniczek Programu „Goście Radziwiłłów” była Judyta Nadziejko-Walter, która w czasie pobytu w Antoninie pracowała nad nową książką dla dzieci poświęconą łzom. Fragmenty „Połezji” prezentujemy poniżej.

Łzawy film

Chodźmy już na dwór oglądać świat,

trawa zielona i kwitnie sad.

Pójdźmy na spacer popatrzeć w dal,

niebo się błyszczy szare jak stal.

Plan zepsuła straszna ulewa,

brat kakao w kubki nalewa,

tata filmem umili nam czas.

Będą w nim konie, morze i las…

Plusk! Czaple zlatują do wody.

W trawie kwili pelikan młody.

Na łące rozlewa się rzeka.

To Dunaj do morza ucieka.

Mokry piasek spod kopyt pryska,

doliną koń leci jak iskra!

Galop zamienił na szybki cwał,

biegł chyżo – ile sił w nogach miał.

Ja w kącie siedziałam wpatrzona.

To była ma podróż wyśniona…

Być dziką łzą – marzyć zaczęłam,

lecieć gdzieś w dal – aż się ocknęłam!

Zachwycona tym, co widziałam,

nawilżać Twe oczy przestałam.

A gdy przestałam, poczułeś ból.

O oczy dbać to pierwsza z mych ról.

Bo mój film nazywa się łzowy…

Sprawia, iż wzrok masz jak nowy.

Przestało padać – w słońcu jest sad.

Chodźmy na spacer oglądać świat.

Jak dwie krople łzy

Łzy mieszkają w zewnętrznych kącikach Twoich oczu. Kiedy płaczesz, wychodzą z ukrycia – zatrzymują się w jeziorku łzowym, by następnie wypłynąć na policzki. Jest ich wiele rodzajów. Z pozoru każda wygląda tak samo. Dopiero pod mikroskopem widać, jak bardzo się różnią. W zależności od przyczyny płaczu mogą tworzyć kleksy, igiełki, pnącza albo płatki śniegu. To wszystko dzięki temu,
że większość wody, z której się składają, odparowuje, a sole mineralne, które zostają, układają się w fantastyczne wzory. choćby łzy, które płyną z tego samego powodu, z tego samego oka, będą tworzyły różne obrazy. Nie ma wiec dwóch identycznych łez. Każda jest wyjątkowa.

Fabryka łez

Główną fabryką łez jest gruczoł adekwatny,
w którym powstają łzy emocjonalne i odruchowe.
Łzy podstawowe tworzą się w gruczołach dodatkowych.

Trzy łzy

Istnieją trzy rodzaje łez: 1) podstawowe – są z Toba cały czas i nawilżają oczy; 2) odruchowe – powstają, gdy coś podrażni Twoje oczy; 3) emocjonalne – pojawiające się pod wpływem uczuć, których doświadczasz, np. szczęścia, złości, smutku.

Bajeczne wzory

Artystka Rose-Lynn Fisher przez wiele lat fotografowała swoje łzy pod mikroskopem. Zachwyciła się tym, ze po powiększeniu czasami wyglądają jak nasza planeta z lotu ptaka. Ogromny świat w małej kropli.

Najpierw łapała je na szkiełko, potem suszyła, czasem barwiła i specjalnym aparatem wykonywała im zdjęcia.

Dzięki temu mamy szanse podziwiać aż sto różnych fotografii jej łez – radości, złości, żalu i wielu innych odczuć. Zebra!a je w książce pt. The Topography of Tears. To świadectwo tego, jak piękne są wszystkie emocje. Nie należy się ich wstydzić. Wręcz przeciwnie – są powodem do dumy!

Narodziny

Co się dzieje? Co za wrzawa?
Chyba jakaś ważna sprawa.
Raz jest ciemno, raz jest jasno,
łez jest pełno. Jak tu ciasno!
Czy to światła dyskoteki?
Zaraz wyjdę spod powieki!
Chlup, spod rzęsy wyskakuję.
Patrzę, sprawdzam, nasłuchuję…
Głośny płacz, jakiego mało,
taty dłoń i tycie ciało.

Niewyraźnie to widziałam,
w cieniu oka cała drżałam.
Skóra ciepła, mokra, śliska,
chciałam ujrzeć Ciebie z bliska…
Jak wyglądasz, okruszynko?
Jesteś chłopcem czy dziewczynką?
Muszę podejść na brzeg twarzy,
stamtąd widok mi się marzy…
Płynę wolno, coraz bliżej,
muszę spłynąć trochę niżej…
Jak wyglądasz, mały skarbie?
Skórę wodą kreślę, barwię.
Mijam piegi, robię slalom,
jestem nurtem, jestem falą!
Z brody wyskok, dwa błyśnięcia.
W końcu! Wpadam w twe objęcia!
Łza szczęścia.