Dokładnie 150 lat temu historia telefonu rozpoczęła się od jednego z najcenniejszych patentów wszech czasów. 14 lutego 1876 roku brytyjsko-amerykański naukowiec Alexander Graham Bell złożył w Urzędzie Patentowym Stanów Zjednoczonych w Waszyngtonie wniosek patentowy na „Metodę transmisji mowy i innych dźwięków dzięki fal telegraficznych” – stając się tym samym „ojcem telefonu”.
W ten sposób wywołał również spór patentowy, który do dziś budzi kontrowersje, położył podwaliny pod kilka kamieni milowych w historii technologii i zainicjował powstanie AT&T, niegdyś najpotężniejszego monopolisty telekomunikacyjnego na świecie. Nasza seria zdjęć pokazuje dokładnie, co zapoczątkował Bell i jak telefon ewoluował na przestrzeni dekad.
Alexander Graham Bell i wynalezienie telefonu
„Ojciec telefonu”: fizyk Alexander Graham Bell żył w latach 1847–1922
Dziś Bell znany jest nie tylko ze swojego geniuszu technicznego, ale także z bezwzględności wobec prawa. Wynalazca Elisha Gray również złożył wstępny wniosek patentowy na telefon 14 lutego 1876 roku, ale dwie godziny po Bellu, a zatem za późno. Do dziś historycy spierają się, czy Bell mógł skopiować swój pomysł od Graya.
7 marca 1876 roku Bell otrzymał patent numer 174465 na „Metodę i urządzenie do telegraficznej transmisji mowy i innych dźwięków dzięki fal elektronicznych”. Dopiero trzy dni później, 10 marca, udało mu się wykonać swoją pierwszą działającą rozmowę telefoniczną. Było to możliwe tylko dzięki wykorzystaniu mikrofonu na bazie cieczy, wynalezionego przez Graya. Mimo to Bell wygrał z Grayem w sporze patentowym, a później w sądzie. Gray nie był jedynym wynalazcą, który przegrał z Bellem.
Już w 1861 roku wpadł na dobry pomysł: Johann Philipp Reis z Hesji wynalazł telefon 15 lat przed Bellem.
Niemiecki fizyk i wynalazca Johann Philipp Reis zaprezentował telefon we Frankfurcie nad Menem już w 1861 roku – 15 lat przed złożeniem przez Bella wniosku patentowego – i udowodnił skuteczność swojego wynalazku stwierdzeniem: „Koń nie je sałatki ogórkowej”. Mówi się, iż Bell znał koncepcje Reisa i w tym kontekście niektórzy eksperci oskarżają amerykańskiego wynalazcę o kradzież pomysłu.
Nie zyskał popularności: na zdjęciu z 1961 r. widać system telefoniczny Johanna Philippa Reisa.
Problem z aparatem Reisa polegał jednak na tym, iż działał on tylko w jedną stronę. Nie dało się zatem odpowiedzieć na to, co było słyszane. Telefon Bella natomiast umożliwiał bezpośrednią komunikację w obu kierunkach.
AT&T, Bell Labs i ważne badania podstawowe
Założona przez Bella firma, tak zwana Bell Telephone Company, niedługo przekształciła się w American Telephone and Telegraph Company – w uproszczeniu AT&T. Korporacja ta przez większość XX wieku utrzymywała monopol na rynku telekomunikacyjnym w USA. Ostatecznie jednak rząd USA interweniował i AT&T zostało rozwiązane w 1984 roku.
Jednoczesne słyszenie, mówienie i widzenie: Walter Sherman Gifford, ówczesny prezes AT&T, testuje wideotelefon w Bell Telephone Laboratories – a to było w 1927 roku.
Do tego czasu Bell Telephone Laboratories, jako dział badawczy AT&T, zajmowało się ważnymi badaniami podstawowymi, wykraczającymi poza samą technologię telefoniczną i prowadzącymi do przyznania z czasem jedenastu Nagród Nobla.
Między innymi, wynaleziono tam tranzystor i system operacyjny Unix. Ten ostatni jest uważany za jeden z najbardziej wpływowych systemów operacyjnych w historii komputeryzacji i technologicznego przodka systemów, które do dziś są używane w komputerach i telefonach, takich jak macOS i iOS firmy Apple.
Od „operatora telefonicznego” do tarczy obrotowej
Telefon się rozprzestrzenia: Pierwsze telefony zainstalowano w Berlinie już na początku XX wieku; zdjęcie pochodzi z 1928 roku.
Wracając do rozwoju samego telefonu: 1 kwietnia 1881 roku w Berlinie uruchomiono pierwszą sieć telefoniczną w Niemczech. Początkowo z zaledwie 48 abonentami, liczba połączeń gwałtownie rosła, osiągając 4300 w 1885 roku. Jednak luksus posiadania telefonu był czymś, na co większość ludzi musiała sobie pozwolić. Koszt połączenia wynosił co najmniej 200 marek rocznie w opłatach za użytkowanie, mniej więcej tyle samo, co koszt dwupokojowego mieszkania w Berlinie w tamtych czasach.
Po tym, jak w 1878 roku w New Haven w stanie Connecticut zainstalowano pierwszą publiczną budkę telefoniczną, w 1881 roku w Berlinie również pojawiła się pierwsza tzw. budka telefoniczna. Z czasem przekształciły się one w budki telefoniczne na monety, które przez długi czas można było znaleźć praktycznie na każdym rogu ulicy.
„Operator telefoniczny”: Aby móc samodzielnie wybierać numery telefonów, trzeba było być połączonym z siecią.
Ponieważ wybieranie numerów telefonicznych nie było jeszcze możliwe, połączenia łączono manualnie. W tym kraju, od 1889 roku, zadanie to wykonywali tzw. „telefonistki” – kobiety o wyższym głosie były po prostu łatwiejsze do zrozumienia ze względu na słabą jakość linii.
Proszę nie wybierać złego numeru: Siemens-Halske model 27 z 1927 roku działał dzięki tzw. przełącznika obrotowego.
Również w 1889 roku Amerykanin Almon Strowger wynalazł elektromechaniczny telefon z tarczą obrotową, kładąc podwaliny techniczne pod możliwość wybierania numeru bezpośrednio na telefonie. W 1913 roku Telegraph Construction Company firmy Siemens & Halske – która później przekształciła się w Siemens AG – opatentowała pierwszy telefon z tarczą obrotową.
Później kryzysy gospodarcze i dwie wojny światowe spowolniły dalszy rozwój i ekspansję systemu bezpośredniego wybierania numerów w Niemczech, ale rozprzestrzeniania się telefonu nie udało się powstrzymać. W 1955 roku nawiązano pierwsze bezpośrednie połączenie międzynarodowe między Lörrach w południowo-zachodniej Badenii-Wirtembergii a Bazyleą w Szwajcarii. W 1966 roku zamknięto ostatnie lokalne centrale telefoniczne z operatorami w Niemczech Zachodnich.
Sportowy epizod: Budki telefoniczne w Niemczech były jednolicie żółte po II wojnie światowej. To zdjęcie pochodzi z filmu telewizyjnego „Gruzäfümfal” z 1981 roku, w którym wystąpili aktorka Hilde Berndt i legendarny niemiecki bramkarz Sepp Maier.
Początkowo budki telefoniczne były żółto-niebieskie, a od 1934 roku czerwone. Po II wojnie światowej, zarówno w Niemczech Zachodnich, jak i Wschodnich, były one dostępne tylko w kolorze żółtym. Ponieważ wiele osób przez cały czas nie miało własnej linii telefonicznej w domu, budki telefoniczne były często jedynym sposobem, aby zadzwonić do krewnych i przyjaciół.
Najpierw z guzikami, potem bez sznurka
Naciśnij zamiast przekręcić: Telefony z przyciskami stały się powszechne w USA od 1963 roku, ale innowacja ta dotarła do Niemiec dopiero w latach 80. XX wieku.
Na początku lat 60. XX wieku spółka zależna AT&T, Western Electric, opracowała tzw. system wybierania dwuczęstotliwościowego. W tym systemie, poprzez naciśnięcie klawiatury, aktywowano określone tony o stałej częstotliwości, co powodowało nadawanie numerów telefonów, które użytkownik chciał wybrać. Klawisze numeryczne zastąpiły tradycyjne pokrętło w telefonie – a ostatecznie błędne wybieranie numerów stało się znacznie rzadsze.
Nie jest to zbyt poręczny telefon komórkowy: DynaTAC 8000X był pierwszym telefonem komórkowym Motoroli.
Od lat 80. XX wieku telefony bezprzewodowe, a choćby komórkowe, stopniowo zyskiwały na popularności. W 1983 roku Motorola wprowadziła na rynek pierwszy komercyjny telefon komórkowy – DynaTAC 8000X. Model ważył około 800 gramów, miał 33 centymetry długości, a jego bateria wystarczała na zaledwie pół godziny rozmów. Kosztował 3995 dolarów.
Telefon podbija Hollywood
„M jak morderstwo” : gwiazda Hollywood Grace Kelly zostaje zamordowana w tym klasycznym filmie Alfreda Hitchcocka, gdy jest zajęta rozmową telefoniczną.
Telefony pojawiały się coraz częściej w filmach i telewizji. Na przykład w 1954 roku telefon był głównym tematem filmu Alfreda Hitchcocka „M jak morderstwo”, w którym Margot Wendice, grana przez Grace Kelly, miała zostać zamordowana podczas rozmowy telefonicznej.
Połączenie międzymiastowe: „ET” chce wykonać połączenie telefoniczne do swojego pozaziemskiego domu.
W 1982 roku „ET – The Extra-Terrestrial” również chce „zadzwonić do domu” w filmie o tym samym tytule w reżyserii Stevena Spielberga (79).
„Wall Street”: Michael Douglas, znany również jako Gordon Gekko, lubi krzyczeć przez telefon na przyjaciół i wrogów.
W filmie „Wall Street” z 1987 roku można też było wielokrotnie zobaczyć spekulanta giełdowego Gordona Gekko, granego przez hollywoodzką gwiazdę Michaela Douglasa (81) , rozmawiającego przez telefon.
Rozwój telefonów komórkowych
Globalny System Komunikacji Mobilnej (GSM) położył podwaliny techniczne pod cyfrowe sieci komórkowe w latach 90. XX wieku, a w 1992 roku pojawiła się usługa krótkich wiadomości tekstowych (SMS). Umowy na telefony komórkowe stały się tańsze, a telefony komórkowe mniejsze, lżejsze i wydajniejsze.
Pierwszy telefon firmy IBM, tzw. Simon, miał ekran dotykowy już w 1994 r.; zdjęcie pochodzi z Muzeum Nauki w Londynie.
IBM Simon Personal Communicator, pierwszy na świecie telefon, został wprowadzony na rynek w 1994 roku. Został opracowany przez firmę informatyczną IBM i dystrybuowany przez BellSouth, jedną z siedmiu regionalnych firm w USA, które powstały po rozpadzie AT&T w 1984 roku.
Simon posiadał już ekran dotykowy, choć o niskiej rozdzielczości, i – co było wówczas powszechne – czarno-biały wyświetlacz LCD. Pierwszym telefonem komórkowym z kolorowym wyświetlaczem był Siemens S10 z 1997 roku.
Dostęp do Internetu mobilnego: Już w 1996 roku Nokia 9000 Communicator umożliwiała użytkownikom dostęp do Internetu w podróży.
Nokia Communicator 9000, wprowadzony na rynek w 1996 roku, był pierwszym telefonem komórkowym na rynku, który posiadał przeglądarkę internetową. Umożliwiło to użytkownikom wysyłanie e-maili i faksów, a także, oczywiście, surfowanie po wczesnym internecie.
Już niepotrzebne: Budki telefoniczne istniały w Niemczech przez 142 lata, ale teraz są już przestarzałe.
Wraz ze wzrostem liczby posiadaczy telefonów komórkowych, automaty telefoniczne stopniowo stawały się przestarzałe. W 1999 roku w całych Niemczech działało jeszcze 170 000 automatów, ale z biegiem lat ich liczba systematycznie spadała. Ostatecznie, w listopadzie 2022 roku, wszystkie automaty telefoniczne w Niemczech akceptujące monety zostały wyłączone z użytku, a w styczniu 2023 roku funkcja płatności kartami telefonicznymi również została wycofana.
Od pierwszego iPhone’a do dziś
Legendarna prezentacja iPhone’a: ówczesny dyrektor generalny Apple’a, Steve Jobs, zaprezentował pierwszy iPhone w 2007 roku.
„Od czasu do czasu pojawia się rewolucyjny produkt, który zmienia wszystko”. Tymi słowami ówczesny prezes Apple, Steve Jobs, otworzył prezentację pierwszego iPhone’a w 2007 roku. Rzeczywiście, ten produkt Apple zwiastował punkt zwrotny na rynku telefonów komórkowych i początek panowania telefonów. Wykonywanie połączeń telefonicznych stawało się coraz bardziej drugorzędne; zamiast tego, dzięki interfejsowi multi-touch w telefonach, użytkownicy mogli korzystać z wszelkiego rodzaju aplikacji i programów.
Nowoczesny telefon: iPhone 17 to najnowsza wersja flagowego telefona firmy Apple.
Obecnie na rynku telefonów dominują firmy takie jak Apple, Samsung i Xiaomi. Samsung, na przykład, sprzedał w zeszłym roku 230 milionów telefonów. Apple sprzedało jeszcze więcej, 240 milionów iPhone’ów. To zaowocowało znacznym wzrostem marki z logo Apple: przychody Apple wzrosły o 16 procent w ostatnim kwartale , osiągając rekordowy poziom 143,8 miliarda dolarów, co również przełożyło się na wzrost zysków o 16 procent, do około 42 miliardów dolarów (około 35,2 miliarda euro).
Nowe modele telefonów pojawiają się co roku, co dowodzi, iż choćby po 150 latach nie widać końca ewolucji telefonów. Jednak nowe narzędzia oparte na sztucznej inteligencji mogą potencjalnie położyć kres dominacji iPhone’ów Apple’a i serii Galaxy Samsunga.
![Tusk i szef Agencji Uzbrojenia w obronie SAFE, zdjęcia z zaatakowanego Kabulu, niepokój w CNN [SKRÓT PORANKA]](https://i.wpimg.pl/1920x/filerepo.grupawp.pl/api/v1/display/embed/708fc9c3-eaac-45f6-a8be-42c7c6cdf6eb)
