„Głuchy narrator” Daniela Kotowskiego w Goyki 3 Art Inkubator

Głuchy narrator to wystawa dwóch projektów artysty Daniela Kotowskiego, łączących się w salach Goyki 3 w jedną opowieść o języku migowym, jego użytkownikach i społecznych oczekiwaniach posługiwania się mową. Artysta wychodząc od własnego doświadczenia przygląda się postaci Głuchego narratora i estetyzacji języka migowego w sztuce oraz zaprasza inne osoby Głuche do współtworzenia narracji o społeczności poprzez zwielokrotnione wypowiedzenie tekstu Mazurka Dąbrowskiego.

Kotowski w swojej rozprawie doktorskiej stawia dwa pytania: skąd wzięła się estetyzacja i fetyszyzacja języka migowego w sztuce oraz kim jest i jak działa Głuchy narrator? Odpowiedzią artysty jest pięciokanałowa instalacja wideo znajdującej się w sali wystawowej. Na każdym z kanałów pojawia się postać narratora, wcielająca się w dwie osoby i dzieląca się przemyśleniami o spojrzeniach, gapieniu się i mowie w języku migowym. Sam Głuchy narrator, to osoba Głucha posługująca się całym swoim ciałem jako tekstem – narzędziem i przestrzenia do komunikacji i ekspresji, często będąc postrzeganym jako performer. Sprzyja temu fakt, iż znaki języka migowego wyraża się dzięki ruchów ciała, gestów, mimiki i ciała łącznie stanowiąc gramatykę języka. Zaś rola narratora jest zależna od indywidulanych celów i tożsamości.

Daniel Kotowski, „Głuchy narrator”, widok wystawy, Goyki 3 Art Inkubator, fot. Jan Rusek

Daniel Kotowski, „Głuchy narrator”, widok wystawy, Goyki 3 Art Inkubator, fot. Jan Rusek

Daniel Kotowski, „Głuchy narrator”, widok wystawy, Goyki 3 Art Inkubator, fot. Jan Rusek

W tej pracy skupiamy się na wzroku i rozumieniu. Gapimy się na osoby przedstawione, ustawione w kręgu i otaczające oglądających. Praca Głuchy narrator jest rodzajem manifestu i zwielokrotnienia wizualnego fenomenu języka migowego, a minimalistyczna estetyka obrazu podkreśla odbiór ciała narratorów.

W sali kominkowej znajduje się instalacją 208, czyli zbiór dwustu ośmiu głosów osób Głuchych wypowiadających hymn Polski. Każda ze stron jest unikalnym zapisem fonetycznym indywidualnego wykonania hymnu, z uwzględnieniem przesunięć brzmienia, pauz, powtórzeń czy z fragmentami trudnymi do zapisu. Wspólnie tworzą wielogłosowy portret społeczności Głuchych w Polsce. Projekt ten, który ostatecznie przyjmie formę książki artystycznej i zapisu dźwiękowego zebranego materiału, jest wynikiem współpracy osób słyszących i niesłyszących. W konsekwencji projektu pojawia się pytanie czy polski język migowy może być rozumiany jako część niematerialnego dziedzictwa kulturowego?

Daniel Kotowski, „Głuchy narrator”, widok wystawy, Goyki 3 Art Inkubator, fot. Jan Rusek

Daniel Kotowski, „Głuchy narrator”, widok wystawy, Goyki 3 Art Inkubator, fot. Jan Rusek

Daniel Kotowski, „Głuchy narrator”, widok wystawy, Goyki 3 Art Inkubator, fot. Jan Rusek

Daniel Kotowski, „Głuchy narrator”, widok wystawy, Goyki 3 Art Inkubator, fot. Jan Rusek

Daniel Kotowski, „Głuchy narrator”, widok wystawy, Goyki 3 Art Inkubator, fot. Jan Rusek

Daniel Kotowski, „Głuchy narrator”, widok wystawy, Goyki 3 Art Inkubator, fot. Jan Rusek

Kotowski stawiając pytania o reprezentację, widzialność i odpowiedzialność użytkowników i użytkowniczek języka migowego w tym w szczególności osób artystycznych, zastanawia się nad jego rolą w sztuce i szerzej w kulturze. Czy jest to gest, tożsamość czy kultura i osobny język osób Głuchych w Polsce uznany na początku XXI wieku.

Wystawa Głuchy narrator jest ekspozycją dyplomową Daniela Kotowskiego w ramach doktoratu realizowanego w Szkole Doktorskiej Akademii Sztuk Pięknych w Gdańsku realizowana pod opieką merytoryczną prof. Bogny Burskiej.