Zmarł Stefan Mrowiński (1938–2026)

5 czerwca 2026 roku odszedł Stefan Mrowiński – reżyser teatralny, dramaturg, autor tekstów piosenek, radiowiec i animator życia kulturalnego Polonii australijskiej.

Urodził się w Polsce w 1938 roku, gdzie ukończył studia teatralne, a następnie przez wiele lat pracował jako reżyser i twórca teatralny. Po emigracji do Australii związał swoje życie z Melbourne, stając się jedną z najważniejszych postaci polonijnej kultury w stanie Wiktoria.

Istotną część dorobku Stefana Mrowińskiego stanowiła twórczość muzyczna. Był autorem tekstów blisko 450 piosenek powstających zarówno w Polsce, jak i na emigracji – z czego ok. 280 z nich zostało nagranych dla Polskiego Radia, a ok. 74 zostało wydanych na płytach. Jego utwory wykonywali profesjonalni artyści estradowi, a niektóre z nich zostały utrwalone na płytach Polskich Nagrań. Do najbardziej znanych tekstów Stefana Mrowińskiego należą m.in. „Żeby się ludzie kochali” z repertuaru Barbary Dunin i Zbigniewa Kurtycza (Złota Płyta, piosenka roku 1978), „Wiem, iż to miłość” z repertuaru Ireny Santor (Przebój Lata z Radiem 1973 r.)

Był autorem licznych sztuk teatralnych, adaptacji scenicznych, słuchowisk radiowych oraz programów poetycko–muzycznych. W swojej twórczości podejmował zarówno tematykę historyczną i patriotyczną, jak i zagadnienia uniwersalne, związane z ludzkimi wyborami, pamięcią oraz tożsamością emigracyjną. Do jego najbardziej znanych utworów należą m.in. Sprężyna (wystawiany przez Teatr Exit, w roli głównej występował Krzysztof Kaczmarek), Koniec i początek – spektakl inspirowany życiem i twórczością noblistki Wisławy Szymborskiej – a także liczne przedstawienia przygotowywane specjalnie dla polonijnej publiczności w Australii. Jego sztuki były wystawiane nie tylko w Melbourne, ale także w Polsce, zdobywając uznanie za połączenie refleksji intelektualnej z przystępną formą sceniczną.

Stefan Mrowiński odegrał również znaczącą rolę jako organizator życia teatralnego. Jeszcze w Polsce współtworzył niezależne inicjatywy artystyczne, natomiast po osiedleniu się w Australii zaangażował się w rozwój polskiego teatru emigracyjnego. Był założycielem działającego w Melbourne Teatru Prób „Miniatura” im. Jerzego Szaniawskiego, który od 2011 roku stał się ważnym centrum polskiej kultury teatralnej w stanie Wiktoria.

Laureat wyróżnień: Odznaka „Zasłużony dla Kultury Polskiej” (1990) nadanej przez pierwszy rząd III Rzeczypospolitej; Srebrny Medal „Zasłużony Kulturze Gloria Artis” (2016); Medal 75-lecia Teatru Polskiego w Warszawie za „krzewienie wiedzy o dziejach polskiego dramatu i teatru poza granicami kraju” (1988); tytuł „The best Experimental show” za monodram własnego autorstwa i reżyserii „Wtorek Jeremiasz” („Jeremiah’s Tuesday”) podczas Światowego Międzynarodowego Festiwalu „SOLO” w Nowym Jorku (2015).

W 2004, 2014 i 2024 roku środowisko polonijne świętowało kolejne jubileusze 40-lecia, 50-lecia i 60-lecia działalności artystycznej Stefana Mrowińskiego.

Źródło: FB Teatr Prób Miniatura, Wikipedia, bibliotekapiosenki.pl
Zdjęcie tytułowe: grafika własna z fotografią Stefana Mrowińskiego (źródło: teatrpolskimelbourne.org.au)