Smoleń zapisał się w pamięci milionów Polaków jako jeden z najwybitniejszych artystów kabaretowych. Jego występy z Zenonem Laskowikiem, charakterystyczny głos i niepowtarzalne poczucie humoru do dziś pozostają częścią historii polskiej rozrywki. Znacznie mniej osób wie jednak, iż artysta miał również wielką słabość do sztuk plastycznych.
Interesował się malarstwem, szczególnie twórczością góralskich artystów malujących na szkle. Kupował ich obrazy, kolekcjonował anioły i utrzymywał kontakty z malarzami, grafikami oraz karykaturzystami. Sztuka była obecna także w jego życiu prywatnym – druga żona Smolenia zajmowała się malarstwem.
Właśnie tę mniej znaną stronę artysty postanowiło przypomnieć Stowarzyszenie Zostań Gwiazdą Kabaretu. Jego prezes, Krzysztof Deszczyński, zaprosił do udziału w aukcji zarówno twórców, którzy osobiście znali Smolenia, jak i przedstawicieli młodszego pokolenia, dla których pozostaje on istotną postacią polskiej kultury.
Wśród przekazanych dzieł znalazły się prace mające nie tylko wartość artystyczną, ale również niezwykłą historię.
Jednym z najcenniejszych obiektów aukcji będzie rysunek Edwarda Dwurnika z 1979 roku. Pracę przekazała Danuta Milian, związana przez lata z poznańskim środowiskiem artystycznym. To właśnie ona organizowała niegdyś wystawę twórczości Dwurnika w poznańskim Biurze Wystaw Artystycznych i przygotowała katalog jego prac. Łączyła ich także osobista przyjaźń, co nadaje przekazanemu rysunkowi szczególny charakter.
Kolejną wyjątkową propozycją będzie „Balans” autorstwa zmarłego niedawno Julla Dziamskiego. Artysta, którego twórczość trafiła do galerii na całym świecie, pozostawił po sobie imponujący dorobek. Dzieło na aukcję przekazała Izabela Odojewska, kuratorka jego spuścizny.
Nie zabraknie również prac twórców doskonale znanych w poznańskim środowisku artystycznym. Licytować będzie można między innymi „Pejzaż” Izabeli Idzikowskiej-Bzdręgi, rysunek Tomasza Akusza oraz dzieło Eugeniusza Skorwidera.
Szczególne miejsce w kolekcji zajmuje także twórczość jego syna, Maxa Skorwidera, najmłodszego z artystów zaproszonych do udziału w przedsięwzięciu. Przekazał on pracę „Bohdan Smoleń. Toksyczny duet z Laskowikiem”, która stała się okładką książki pod tym samym tytułem. Skorwider jest również autorem ilustracji do komiksu nawiązującego do legendarnego programu kabaretowego „6 dni z życia kolonisty”.
Na aukcji pojawią się także prace artystów kabaretowych – Agnieszki Litwin, Dariusza Kamysa i Marka Grabiego. Satyryczne spojrzenie na rzeczywistość reprezentować będzie Henryk Sawka, który podarował dwa rysunki, w tym „Kota Trojańskiego”.
Stowarzyszenie przekaże również plakat Arkadiusza Gacparskiego z 1991 roku, przedstawiający Bohdana Smolenia na tle rzeczywistości zmieniającej się Polski.
Nie mniej interesująca jest grafika „Odbicia” Wojciecha Müllera z 1980 roku, ofiarowana przez Krzysztofa Deszczyńskiego. Müller współpracował z twórcami programu „6 dni z życia kolonisty”, przygotowując jego scenografię, a także odpowiadał za oprawę plastyczną wielu widowisk z popularnego cyklu „Dziecko Potrafi”.
Wśród wystawionych prac znajdzie się również portret Smolenia namalowany specjalnie na aukcję przez Aleksandra Olchanowskiego z Ełku. Historia autora ma wyjątkowo osobisty wymiar. Po latach zmagań z uzależnieniem alkoholowym powrócił do dziecięcej pasji, jaką było malarstwo, traktując twórczość jako formę terapii.
Kolejnym dziełem będzie „Kreta 2017” Marcina Jarosława Januszkiewicza, który poznał Bohdana Smolenia dzięki współpracy z Orkiestrą Zbigniewa Górnego. Grecja zajmowała szczególne miejsce w sercu kabareciarza, między innymi ze względu na przyjaźnie z mieszkającymi w Polsce Grekami, w tym z piosenkarką Eleni.
Do kolekcji dołączą także „Maski” z 2007 roku autorstwa Marii Lauks z Piotrkowa Trybunalskiego. Obraz przedstawiający teatralne maski nawiązuje stylistyką do malarstwa Marca Chagalla.
Aukcja odbędzie się w środę, 25 listopada 2026 roku, o godzinie 19:00 w redakcji portalu Codzienny Poznań, mieszczącej się na czwartym piętrze Dziedzińca Sztuki w Starym Browarze.
Wieczór rozpocznie się rejestracją uczestników i odbiorem numerów licytacyjnych. W programie przewidziano również rozmowę Michała Ciszaka, szefa portalu Codzienny Poznań, z Krzysztofem Deszczyńskim. Jej tematem będzie postać Bohdana Smolenia, wspomnienia o artyście oraz książka „Bohdan Smoleń. Toksyczny duet z Laskowikiem”.
Sama aukcja, którą poprowadzi Krzysztof Deszczyński, rozpocznie się o godzinie 19:45.
Udział w wydarzeniu wymaga wcześniejszego zgłoszenia. Osoby zainteresowane licytacją powinny zarezerwować numer, wysyłając wiadomość na adres [email protected]. Liczba miejsc jest ograniczona.
Całe przedsięwzięcie ma jednak znacznie szerszy wymiar niż kolekcjonerska aukcja.
15 grudnia 2026 roku minie dokładnie dziesięć lat od śmierci Bohdana Smolenia. Z tej okazji Stowarzyszenie Zostań Gwiazdą Kabaretu przygotowuje szóstą edycję „Wigilii ze Smoleniem”, która odbędzie się w sobotę, 12 grudnia, o godzinie 12:00 na skwerze imienia artysty w Poznaniu, przy jego pomniku.
To właśnie podczas tego spotkania potrzebującym zostaną przekazane prezenty zakupione dzięki środkom z aukcji. Pozostałe fundusze wesprą cele statutowe Stowarzyszenia.
Grudniowa uroczystość będzie miała charakter otwartego, świątecznego spotkania. Zaplanowano wspólne składanie życzeń, łamanie się opłatkiem oraz poczęstunek przygotowany przez partnerów wydarzenia.
O świąteczne potrawy zadbają między innymi Elżbietańskie Centrum Pomocy Ubogim w Poznaniu, Instytut Skrzynki, Green Parking, Zespół Szkół Przemysłu Spożywczego, restauracja Amici Miei, a także Dębski Sad, który przekaże jabłka.
Nie zabraknie również występów artystycznych. Przed zgromadzonymi wystąpią Rokietnicka Orkiestra Dęta, Poligrodzianie, chór Zespołu Szkół Przemysłu Spożywczego w Poznaniu oraz chór Aniołki Św. Elżbiety.
Honorowy patronat nad wydarzeniem objęli marszałek województwa wielkopolskiego Marek Woźniak, prezydent Poznania Jacek Jaśkowiak oraz starosta poznański Jan Grabkowski. Patronami medialnymi są TVP3 Poznań, Radio Poznań i Radio Emaus.
Listopadowa aukcja w Starym Browarze połączy zatem trzy światy, które były bliskie Bohdanowi Smoleniowi – sztukę, kabaret i działalność społeczną. Dla uczestników będzie okazją do zdobycia niecodziennych dzieł, często związanych z osobistymi historiami ich twórców. Dla osób potrzebujących oznacza natomiast szansę na świąteczny prezent i udział w grudniowym spotkaniu, które od sześciu lat przypomina nie tylko o talencie Smolenia, ale także o jego wrażliwości na los innych ludzi.
Bohdan
