„We can’t build what we can’t imagine” w Centrum Sztuki Galeria EL w Elblągu

Wystawa We can’t build what we can’t imagine stawia pytanie o kondycję naszej wyobraźni – jednego z najważniejszych narzędzi sztuki i komunikacji. To właśnie dzięki niej możemy wychodzić poza oczywistość i otwierać przestrzeń dla nowych wizji przyszłości.

Afroamerykańska pisarka science fiction i badaczka archiwów Walidah Imarisha przypomina, iż marzenia o przyszłości są zapisane w przeszłości. Archiwa przechowują dawne wizje i pomysły, które wciąż mogą nas inspirować. „Jaką mądrość i wiedzę zawiera przeszłość, która pomoże nam zbudować przyszłość?” – pyta Imarisha. Sięganie do archiwów staje się więc nie tylko możliwością, ale także obowiązkiem, jeżeli chcemy kształtować własne obrazy tego, co nadchodzi.

Zaproszone do udziału osoby artystyczne potraktowały „archiwum” jako źródło inspiracji, tworząc prace ukazujące, iż dawne narracje mogą otwierać drogę do nowych wyobrażeń. W epoce nadmiaru obrazów, informacji i katastrof – zarówno realnych, jak i cyfrowych – wyobraźnia przestaje być schronieniem, a staje się polem bitwy. Tytuł wystawy brzmi jak dramatyczna diagnoza naszych czasów: mamy wizje lepszego świata, ale coraz trudniej je urzeczywistnić z powodu kryzysu wyobraźni – jednej z najgroźniejszych form współczesnego zaniechania i znieczulenia.

Natalia Sara Skorupa, „Chłopiec, który dorósł”, 2026, „We can’t build what we can’t imagine”, fot. Wiktor Piskorz

Jaroslav Prokeš, „Prywatna kolekcja”, 2007_2025, „We can’t build what we can’t imagine”, fot. Wiktor Piskorz

Krzysztof Maniak, „Raczki-Rysy”, 2023, „We can’t build what we can’t imagine”, fot. Wiktor Piskorz

Filip Čapek, „Bez tytułu/Rysunek procesualny V”, 2026, „We can’t build what we can’t imagine”, fot. Wiktor Piskorz

Blanka Kirchner, „Medytacja w pejzażu”, 2025, „We can’t build what we can’t imagine”, fot. Wiktor Piskorz

Kamil Kuskowski, „Adults Only”, 2026, „Pocztówka z podróży L.H.O.Q.Q.” z cyklu „Neue Dada”, 2025, „We can’t build what we can’t imagine”, fot. Wiktor Piskorz

Daniel Rumiancew, „Autoportrety z lat 1995-2025”, 1995-2025, „We can’t build what we can’t imagine”, fot. Wiktor Piskorz

Joanna Rajkowska, „SORRY”, 2023, Magdalena Pela, „trip-up”, 2023, „Still life”, 2023, Mikołaj Tomczak, „The Context Treasure”, 2025, „We can’t build what we can’t imagine”, fot. Wiktor Piskorz

Dariusz Fodczuk, „Danse Macabre”, 2026, „We can’t build what we can’t imagine”, fot. Wiktor Piskorz

Mikołaj Tomczak, „The Context Treasure”, 2025, „We can’t build what we can’t imagine”, fot. Wiktor Piskorz

Prezentowane prace balansują na granicy radykalnej empatii, strategii przełamywania obojętności i budowania wspólnoty w obliczu kryzysów – od konfliktów zbrojnych po dyskryminację. Radykalna empatia nie jest więc jedynie emocjonalnym odruchem, ale postawą etyczną, która łączy wrażliwość z odpowiedzialnością. Nie są one subtelnymi gestami, ale próbą przebicia się przez mur zobojętnienia, przebodźcowania i cynizmu – głosem, który musi „przekrzyczeć” otaczający nas hałas. W obliczu globalnych tragedii – ludobójstw, kryzysów migracyjnych, rozkwitu ruchów autorytarnych – wystawa nie proponuje prostych odpowiedzi, raczej zadaje pytania: czy wciąż potrafimy czuć? Czy umiemy wyobrazić sobie, co naprawdę znaczy „nigdy więcej”?

We can’t build what We can’t imagine to wezwanie do działania – nie poprzez slogan, ale poprzez odbudowanie mostu między wyobraźnią a rzeczywistością, bo jeżeli nie potrafimy zbudować tego, co potrafimy sobie wyobrazić, musimy na nowo nauczyć się czuć, wierzyć i działać.