Niezwykły obraz, zagadkowy kogut i historia, która po ponad stu latach wraca do Nowego Sącza. Muzeum Ziemi Sądeckiej wzbogaciło swoje zbiory o „Portret rodziny Schneiderów” autorstwa Bolesława Barbackiego – jednego z najwybitniejszych artystów związanych z Sądecczyzną. Dzieło z 1917 roku zostało wylicytowane na aukcji za 20 tysięcy złotych, jednak ostatecznie trafiło do sądeckiego muzeum, które skorzystało z prawa pierwokupu. Obraz kryje też zagadkę, której dotąd nie udało się rozwiązać choćby potomkom portretowanej rodziny.
Wyjątkowy obraz Barbackiego wraca do Nowego Sącza
Muzeum Ziemi Sądeckiej dokonało niezwykle interesującego zakupu. Do kolekcji placówki trafił „Portret rodziny Schneiderów”, namalowany w 1917 roku przez Bolesława Barbackiego.
Dzieło powstało niedługo po uzyskaniu przez artystę dyplomu malarstwa. Jest szczególnie cenne ze względu na swoją tematykę. Barbacki zasłynął przede wszystkim jako portrecista, jednak wieloosobowe przedstawienia rodzinne nie należą do najczęściej spotykanych prac w jego dorobku.
Obraz pojawił się na aukcji, podczas której jeden z uczestników zaoferował za niego 20 tysięcy złotych. Ostatecznie jednak właścicielem dzieła zostało Muzeum Ziemi Sądeckiej, korzystając z przysługującego mu prawa pierwokupu.
Dzięki temu kolejna praca artysty tak silnie związanego z Nowym Sączem zasiliła publiczne zbiory i w przyszłości będzie dostępna dla zwiedzających.
Co robi kogut na rodzinnym portrecie? Zagadka sprzed ponad stu lat
Najbardziej intrygującym elementem obrazu jest nietypowy szczegół – kogut uwieczniony obok członków rodziny Schneiderów.
Jego obecność zastanawia choćby muzealników, którzy nie znaleźli dotąd jednoznacznego wyjaśnienia, dlaczego ptak został umieszczony w kompozycji.
– Jest to interesujący obraz, bo przedstawia rodzinę, a tego nie ma za dużo w jego twórczości. Jest tam również kogut, który jest dla nas taką ciekawostką, bo do tej pory nie możemy sobie wytłumaczyć jego obecności na tym obrazie. Rodzina nie pamięta, nie zna przekazów, dlaczego ten kogut tam się pojawił – mówi Edyta Ross-Pazdyk, kierownik działu sztuki Muzeum Ziemi Sądeckiej na antenie Radia Kraków.
Czy kogut miał znaczenie symboliczne? A może był po prostu elementem codzienności portretowanej rodziny? Na razie pozostaje to zagadką.
20 tysięcy złotych za dzieło. Portrety Barbackiego osiągają znacznie wyższe ceny
Twórczość Bolesława Barbackiego cieszy się zainteresowaniem kolekcjonerów i miłośników sztuki. Ceny jego portretów mogą sięgać choćby 60 tysięcy złotych, w zależności od rozmiaru, stanu zachowania i charakteru dzieła.
W przypadku „Portretu rodziny Schneiderów” cena wywoławcza była stosunkowo niska ze względu na konieczność przeprowadzenia prac konserwatorskich.
Obraz trafił już do pracowni, gdzie zostanie poddany czyszczeniu i odpowiednio oprawiony.
Dopiero po zakończeniu tych prac będzie mógł zostać zaprezentowany publiczności.
Nowa ekspozycja w Muzeum Ziemi Sądeckiej
Miłośnicy twórczości Barbackiego nie będą musieli czekać bardzo długo. Według zapowiedzi muzealników obraz będzie można obejrzeć za kilka miesięcy.
Dzieło ma znaleźć się w zaaranżowanej na nowo sali poświęconej twórczości artysty, w gmachu głównym Muzeum Ziemi Sądeckiej.
Nowy nabytek wzbogaci ekspozycję i pozwoli zwiedzającym poznać mniej typowy przykład twórczości malarza, którego nazwisko jest nierozerwalnie związane z historią Nowego Sącza.
Bolesław Barbacki. Artysta, społecznik i człowiek, który odkrył Danutę Szaflarską
Bolesław Barbacki był postacią niezwykle istotną dla życia artystycznego i społecznego Nowego Sącza.
Zajmował się nie tylko malarstwem. Był również pedagogiem, aktorem, reżyserem, kostiumologiem oraz działaczem społecznym.
Ukończył studia prawnicze na Uniwersytecie Jagiellońskim w Krakowie, równocześnie zdobywając wykształcenie artystyczne w krakowskiej Akademii Sztuk Pięknych.
W swoim dorobku pozostawił co najmniej 800 obrazów i rysunków. Szczególną sławę przyniosły mu portrety, w tym przedstawienia osób należących do polskich elit okresu międzywojennego.
Barbacki był również prezesem Towarzystwa Gimnastycznego „Sokół” w Nowym Sączu i twórcą Towarzystwa Dramatycznego.
To właśnie jemu przypisuje się odkrycie talentu Danuty Szaflarskiej, późniejszej wybitnej aktorki teatralnej i filmowej.
Tragiczny koniec życia. Rozstrzelany przez Niemców w Biegonicach
Życie Bolesława Barbackiego zostało brutalnie przerwane podczas II wojny światowej.
21 sierpnia 1941 roku artysta został rozstrzelany przez niemieckich okupantów w Biegonicach, wraz z grupą 45 polskich więźniów.
Jego śmierć była ogromną stratą dla Nowego Sącza, a pamięć o artyście do dziś pozostaje ważnym elementem lokalnej historii.
Zakup „Portretu rodziny Schneiderów” to nie tylko wzbogacenie muzealnej kolekcji, ale również kolejny krok w zachowywaniu dziedzictwa jednego z najważniejszych twórców związanych z Sądecczyzną.
A tajemniczy kogut? Być może kiedyś uda się ustalić, dlaczego Barbacki postanowił umieścić go na rodzinnym portrecie.
Źródło: Radio Kraków
Fot.: Piotr Droździk | Muzeum Ziemi Sądeckiej
