Czy są Ci bliskie oddolne działania kulturowe i społeczne oraz zagadnienie animacji społeczności lokalnych w Gdańsku? Może chciał_byś badawczo zagłębić się w ten temat i masz już pomysł, jak do tego podejść?
Jeśli tak, to możemy mieć coś dla Ciebie – Instytut Kultury Miejskiej zaprasza do wzięcia udziału w naborze do drugiej edycji Programu Oddolna Kultura, którego głównym celem jest przyjrzenie się wybranym zjawiskom obszaru gdańskiej kultury nieinstytucjonalnej – czyli takim, które dzieją się za sprawą inicjatyw podejmowanych przez trzecii i czwarty sektorii
To już kolejna edycja Programu, który, ku naszej uciesze, został bardzo ciepło przez Was przyjęty! W zeszłym roku otrzymaliśmy trzydzieści interesujących zgłoszeń, z których do realizacji wybraliśmy trzy – „Nowi Sąsiedzi” Ksenii Orlovej, „Cyrkowy Gdańsk” Dominiki Gdańsk oraz „Kultura w Naturze” Zuzanny Sarlej – można się z nimi zapoznać tutaj.
Korzystając z uwag i wniosków po edycji pilotażowej, w tym roku startujemy nieco wcześniej – dając Wam czas na realizację badań już od lipca. Stawiamy również na zacieśnianie wspólnego doświadczeni i przepływ informacji między Badaczami, dlatego stworzymy warunki do sieciowania członków Programu.
Zmienia się rok, ale idea pozostaje ta sama. Nie nakreślamy zatem szczegółowych ram, formy i tematu badania, o ile nie wiąże się ono z kulturą instytucjonalną (tj. organizowaną lub wykonywaną przez instytucje publiczne). Pragniemy dać Wam przestrzeń do zbadania organicznych zjawisk, miejsc lub przedsięwzięć, aby wspólnie lepiej zrozumieć gdańską kulturę w ujęciu relacyjnym.
Za Markiem Krajewskim (2013)1, kultura rozumiana właśnie w ten sposób, to model wzajemnych powiązań między jednostkami stanowiącymi określoną zbiorowość, determinujący jej tożsamość, funkcje oraz unikalne cechy, w tym sposoby organizacji danych przedsięwzięć. Przekładając na prosty język: kultura wytwarza się między ludźmi dzięki ich działaniom i sposobie powstawania.
Zachęcamy do badań realizowanych takimi metodami, jak np.: autorska analiza dzieł zastanych, badania autoetnograficzne (w tym traktująca o działalności samych autorów projektu w ramach wybranego tematu), wywiady indywidualne i grupowe, obserwacje i antropologia organizacji, eksploracyjno-wydobywcze, badania w działaniu (action research, participatory action research), badania warsztatowe, oraz z elementami analizy ilościowej.
Poniżej znajdziecie przykłady tematów, jakie można podjąć w ramach Programu. Lista nie jest wyczerpująca, a powinna posłużyć jako inspiracja:
- aktywizacja osób starszych;
- bookcrossing, objazdowe biblioteki;
- działalności (np. gospodarcze) osób migranckich i ich wpływ na życie ulicy/osiedla;
- działalność klubów/pubów muzycznych, organizujących koncerty i działania ze społecznością lokalną, podczas których wydarza się np. wspólne muzykowanie;
- działania popularyzujące lokalność (spacery, spotkania);
- gry miejskie;
- kolektywy artystyczne, społeczne, animacyjne;
- kółka hafciarskie, garncarskie, kreatywne, manualne i inne 'robienia rzeczy’;
- nieformalne literackie i filmowe kluby dyskusyjne;
- sąsiedzkie, dzielnicowe, inicjatywy zajmujące się zachowaniem i kultywacją pamięci i historii lokalnej;
- prywatne galerie sztuki;
- prywatne kina studyjne/ pokazy plenerowe;
- rynki (np. oliwski, wrzeszczański, na Przymorzu), pchle targi;
- slamy poetyckie;
- spółdzielnie socjalne;
- święta ulic (organizowane własnym sumptem);
- włączanie osób ze szczególnymi potrzebami (osoby z niepełnosprawnością, migranci, uchodźcy, osoby w kryzysie bezdomności);
- wymiany ubrań, wyprzedaże garażowe, giełdy winyli;
- nowe zjawiska z obszaru kultury oddolnej.
Do Programu zapraszamy wszelkie osoby (i grupy osób), które nie są zawodowymi badaczami, tj. zatrudnieni na etat w jednostce naukowej lub badawczej jako pracownicy badawczy lub badawczo-dydaktyczni.
Zakwalifikowanym przysługiwać będzie wsparcie administracyjne, merytoryczne (w postaci konsultacji) i finansowe ze strony IKM. Pełna pula honorariów badawczych wynosi 17 500 zł, jest to też maksymalna kwota wniosku na jeden projekt. Maksymalnie możemy wyłonić do realizacji trzy propozycje.iii
Badacze będą zobowiązani do przedstawienia raportu ze swoich działań do 15 listopada br.. 8 grudnia 2026 r. odbędzie się seminarium ze prezentacją wyników i dyskusją.
Na zgłoszenia w formie mailowej na adres [email protected] oraz [email protected] czekamy od 18 maja (poniedziałek) do 14 czerwca (niedziela) włącznie. Zgłoszenia przesłane poza tym terminem nie zostaną rozpatrzone.
Treść maila, zatytułowanego „Zgłoszenie do Konkursu: Program Oddolna Kultura”, powinna zawierać:
1. Dane kandydata – imię i nazwisko. W przypadku grupy – jej nazwa i imiona i nazwiska osób ją tworzących.
2. Adres e-mail i numer telefonu do osoby kontaktowej
3. Następujące załączniki (w formacie .odt, .doc(x) lub .pdf)
Krótki opis Kandydata – osoby lub grupy (około 500 znaków ze spacjami) wraz z oświadczeniami:
„Oświadczam, iż nie jestem (ja ani żadna osoba z mojej grupy5) zatrudnion_ w instytucie badawczym bądź na uczelni wyższej jako pracownik badawczy lub badawczo-dydaktyczny.
Oświadczam, iż nie jestem (ja ani żadna osoba z mojej grupy6) pracownikiem Instytutu Kultury Miejskiej, ani członkiem rodziny pracownika Instytutu Kultury Miejskiej.
Oświadczam, iż zgłoszony w Konkursie Projekt jest wynikiem mojej osobistej twórczości i nie narusza praw autorskich ani pokrewnych innych osób.
Oświadczam, iż akceptuję regulamin Konkursu: Program Oddolna Kultura.
Wyrażam zgodę na przetwarzanie moich danych osobowych w postaci wizerunku w celu wykorzystania w materiałach multimedialnych publikowanych przez Instytut Kultury Miejskiej z siedzibą w Gdańsku (80-806), ul. Targ Rakowy 11 (dalej jako: Organizator) w związku z realizacją Programu Oddolna Kultura na stronie internetowej i portalach społecznościowych oraz w materiałach reklamowych (np. zdjęcia, filmy promocyjne) w zakresie działalności promocyjnej i informacyjnej Organizatora programu.
Oświadczam, iż zapoznał_m się z Klauzulą Informacyjną RODO, umieszczoną w treści Regulaminu Konkursu.”
Oraz załącznik do wiadomości w postaci pliku .doc(x) lub .pdf, o maksymalnej długości 5 000 znaków ze spacjami, zawierający:
- Omówienie projektu, zawierające problem badawczy oraz cele badania – szczególnie opis grup objętych badaniem wraz ze wskazaniem doboru próby (jeśli dotyczy), określeniem najważniejszych pytań badawczych z hipotezami (jeśli dotyczy), propozycją narzędzi i technik badawczych, którymi Kandydat zamierza się posłużyć;
- Proponowany budżet wraz z wyszczególnionymi kategoriami kosztów oraz ramy czasowe poszczególnych etapów badania;
- Opis motywacji wraz z uzasadnieniem, jak proponowane badanie pozwoli przybliżyć przykład(y) lokalnych i oddolnych działań kulturalnych w Gdańsku.
Wyniki naboru zostaną opublikowane na stronie ikm.gda.pl oraz w tym konkretnym wpisie do 26 czerwca br.. Organizator niezwłocznie skontaktuje się z osobami/grupami badawczymi odpowiedzialnymi za wyłonione Projekty.
Z Regulaminem konkursu można zapoznać się, klikając w odnośnik w polu Zobacz Więcej po lewej stronie.
W razie pytań zapraszamy do kontaktu:
Kierownik Działu Badań i Rozwoju, dr Bartek Lis: tel. 573 209 058, e-mail: [email protected]
Specjalista ds. badań, Jakub Osmański: tel. 573 209 049, e-mail: [email protected]











