W tym tygodniu Muzeum Okręgowe otwiera wyjątkową, osiedlową wystawę. W Spichrzach nad Brdą poznamy historię zachodniej części Bydgoszczy.
„Osiedla bydgoskie – Czyżkówko, Jachcice, Piaski, Smukała–Opławiec–Janowo” to wystawa, która zostanie otwarta w Muzeum Historii Bydgoszczy w Spichrzach nad Brdą przy ulicy Grodzkiej 7–11, oddziale Muzeum Okręgowe im. Leona Wyczółkowskiego w Bydgoszczy.
– Wystawa jest pierwszą odsłoną partycypacyjnego projektu „Osiedla bydgoskie”, którego celem jest dokumentowanie historii oraz współczesności lokalnych społeczności miasta. Ekspozycja powstała we współpracy z mieszkańcami, którzy udostępnili swoje rodzinne fotografie, dokumenty i pamiątki, a także podzielili się osobistymi wspomnieniami. Dzięki temu historia Bydgoszczy opowiedziana zostaje z perspektywy codziennych doświadczeń, lokalnych inicjatyw i przemian zachodzących w przestrzeni miasta – podkreśla Muzeum Okręgowe.
@metropoliabydgoska.pl Gdzie na spacer w Bydgoszczy? Odpowiadamy! #metropoliabydgoskapl #bydgoszcz #spacer #gdziewbydgoszczy #kujawskopomorskie ♬ sonido original – En LíneaProwadzone działania wpisują się w nurt badań mikrohistorycznych, których istotą jest ukazywanie znaczenia przemian urbanistycznych i społecznych na przestrzeni lat poprzez historię mniejszych wspólnot. Jak zaznacza MOB, każde osiedle ma swoje charakterystyczne elementy opowieści, takie jak budynki, bohaterowie lokalnych historii, przyroda, przemysł czy formy spędzania wolnego czasu. Pozwala to odbiorcom poczuć atmosferę życia na bydgoskich osiedlach – dawną i współczesną.
– Przez wiele miesięcy zbieraliśmy relacje, fotografie, dokumenty oraz rodzinne pamiątki przekazywane przez mieszkańców i instytucje. Spotkania, rozmowy i udostępnione artefakty stały się fundamentem wystawy oraz podstawą przygotowanej narracji wizualno-tekstowej. Zgromadzone materiały ukazują codzienne życie, zwyczaje, pracę, lokalne wydarzenia oraz zmieniający się krajobraz osiedli. Poprzez te działania chcemy ocalić od zapomnienia doświadczenia mieszkańców miasta – podkreślają muzealnicy.
- Jak powstawał Nowy Fordon. Niezwykła historia i wiele archiwalnych zdjęć [przeczytaj publikację]
Projekt „Osiedla bydgoskie” ma charakter otwarty i długofalowy. Muzeum Historii Bydgoszczy – Spichrze nad Brdą w kolejnych odsłonach planuje prezentować następne części miasta, stopniowo rozszerzając rezerwuar pamięci Bydgoszczy. Oddział MOB ma stać się miejscem spotkań Bydgoszczan oraz ważnym punktem na turystyczno-kulturalnej mapie miasta.
– Projekt „Osiedla bydgoskie” pozwala spojrzeć na historię miasta z bardzo bliskiej perspektywy – przez pryzmat miejsc, w których toczy się codzienne życie mieszkańców. Zebrane pamiątki i wspomnienia pokazują, jak bardzo różnorodne są dzieje poszczególnych części Bydgoszczy, a jednocześnie jak silnie splatają się one z historią całego miasta – mówi Filip Semrau, kurator wystawy.
– Ważnym elementem projektu jest jego społeczny charakter. Współtwórcami wystawy są mieszkańcy, to ich historie, wspomnienia i pamiątki budują narrację ekspozycji. Dzięki temu powstaje swoiste społeczne archiwum pamięci Bydgoszczy – podkreśla Kamil Ściesiński, kurator wystawy.
Projekt nie tylko dokumentuje przeszłość, ale także integruje społeczność wokół wspólnej historii i przestrzeni miasta. Włączenie mieszkańców w proces tworzenia wystawy sprzyja budowaniu poczucia tożsamości lokalnej oraz wzmacnia więzi z miejscem zamieszkania.
– Wystawa „Osiedla bydgoskie”, która powstała na bazie doświadczeń Działu Historii, tworzących fundament działalności Muzeum Historii Bydgoszczy, ukazuje historię miasta jako wielogłosową opowieść budowaną z codziennych doświadczeń jego mieszkańców. Realizacja tego projektu nie byłaby możliwa bez otwartości i zaangażowania mieszkańców poszczególnych dzielnic, którzy wnieśli do niego cząstkę własnych historii, za co bardzo im dziękujemy – mówi dr Anna Kornelia Jędrzejewska, dyrektorka Muzeum Okręgowego im. Leona Wyczółkowskiego w Bydgoszczy.
Wystawa „Osiedla bydgoskie – Czyżkówko, Jachcice, Piaski, Smukała–Opławiec–Janowo” została objęta Honorowym Patronatem Prezydenta Bydgoszczy Rafała Bruskiego. Jej otwarcie wpisuje się również 680. rocznicę urodzin Bydgoszczy. Ekspozycji towarzyszyć będą wydarzenia edukacyjne, oprowadzania kuratorskie oraz spotkania z mieszkańcami i regionalistami.
Wystawa będzie dostępna dla zwiedzających w Muzeum Historii Bydgoszczy od 26 marca 2026 roku do 31 stycznia 2027 roku. Wernisaż odbędzie się w czwartek, 26 marca o godzinie 18:00.