Muzeum Historii Bydgoszczy powstanie w spichrzach nad Brdą. Jak zapowiada ratusz, w tym roku powstanie dokumentacja projektowa. Wcześniej przygotowana koncepcja zakłada wykorzystanie przestrzeni zabytkowych spichrzy przede wszystkim na cele wystawienniczo-ekspozycyjne. Zapytaliśmy też urzędników, dlaczego w zeszłym roku nie odbyły się zapowiadane konsultacje społeczne dotyczące utworzenia Muzeum.
Zgodnie z wcześniejszymi zapowiedziami, Muzeum Historii Bydgoszczy urządzone zostanie w spichrzach nad Brdą – budynkach będących symbolem Bydgoszczy, stojących na nabrzeżu rzeki Brdy. w tej chwili mieszczą się w nich działy merytoryczne: Historii, Etnografii, Muzyczny i Grafiki Muzeum Okręgowego im. Leona Wyczółkowskiego. Przy Grodzkiej prezentowane są ekspozycje historyczne na czele z wystawą stałą „Od Starego Rynku do placu Wolności. Spacer ulicami międzywojennej Bydgoszczy”.
Pierwotnie spichrze stanowiły zespół pięciu budynków o konstrukcji szachulcowej, datowanych na przełom XVIII i XIX w. i pełniły funkcję magazynów zbożowych. Przechowywane w nich zboże przeładowywano na barki i transportowano do Gdańska. W lutym 1960 r. dwa skrajne spichrze spłonęły. Po dokonaniu koniecznych prac adaptacyjnych, zakończonych w 1964 r. dwa spichrze o numerach 9 i 11 zostały przeznaczone na cele muzealno-wystawiennicze, a w trzecim (nr 7) ulokowano siedzibę Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków oraz Przedsiębiorstwo Imprez Artystycznych Estrada. Po gruntownym remoncie budynku nr 7 przeprowadzonym w latach 1993–2002, władze Bydgoszczy przekazały cały zespół spichrzy Muzeum Okręgowemu . Dwa pozostałe obiekty poddano pracom remontowym w latach 1998–2006.
– W tych zabytkowych, ikonicznych budynkach już od kilku dekad organizowane są wystawy traktujące o dziejach Bydgoszczy. Przy ul. Grodzkiej ulokowany jest m.in. Dział Historii Muzeum Okręgowego z unikatową kolekcją pamiątek bydgoskich, rzemiosła artystycznego, fotografii, archiwaliów, broni i militariów oraz falerystyki – podkreśla Urząd Miasta Bydgoszczy. Pozostała część spichrzów pełni funkcje biurowe i magazynowe.
Muzeum Historii Bydgoszczy. Plany
Za organizację Muzeum Historii Bydgoszczy odpowiada Muzeum Okręgowe. Zgodnie z obecnymi założeniami większość zgromadzonych w spichrzach zabytków trafi do innej, dogodniejszej hali magazynowej, a pozyskana w ten sposób przestrzeń będzie wykorzystana na rosnące potrzeby wystawienniczo-edukacyjne.
Budynek pod nr 7 będzie przeznaczony przede wszystkim na pomieszczenia biurowo-magazynowe. Środkowy spichrz z nr 9 ma pełnić rolę wystawienniczo-edukacyjną. Obiekt o nr 11 pomieści strefę wejściową, przestrzenie wystawiennicze i edukacyjne (m.in. stała wystawa historyczna „Bydgoszcz jedyne miasto. Dzieje-ludzie-opowieść”). Będzie to interaktywna ekspozycja stała poświęcona bogatej historii miasta i jego mieszkańców od czasów najdawniejszych po współczesność. Wśród wydarzeń, które zostaną umieszczone w ekspozycji przewidziano m.in. potop szwedzki, budowę Kanału Bydgoskiego, powrót Bydgoszczy do Macierzy, burzenie Zachodniej Pierzei Starego Rynku czy centralne dożynki w 1972 roku.
– Pokażemy oryginalne zabytki, pamiątki bydgoskie ze zbiorów Muzeum Okręgowego. Obok wystawy historycznej zaistnieje stały pokaz etnograficzny dotyczący kultury ludowej Kujaw, Pałuk, Krajny i Borów Tucholskich – informuje ratusz.
Wystawa ma oddziaływać na wszystkie zmysły: w części poświęconej okupacji niemieckiej usłyszymy dźwięki strzałów, myśliwców i burzenia oraz poczujemy zapach prochu; w poświęconej Bydgoszczy w PRL zapach betonu, świeżej drożdżówki, oranżady czy gumy balonowej, a w III RP – zapach kebaba.
Nowa przestrzeń zyska sale edukacyjne i wystawiennicze. W znacznie rozbudowanej ofercie naukowo-edukacyjnej znajdą się m.in. konferencje, wykłady, spotkania, spacery historyczne, warsztaty, różnorodne eventy dotyczące naszego miasta i (nie)znanych Bydgoszczan. Prowadzone będą również badania naukowe, a także wydawane publikacje dotyczące tematyki bydgoskiej.
– Muzeum Historii Bydgoszczy ma stać się miejscem otwartym dla mieszkańców miasta i gości, ludzi zainteresowanych historią lokalną oraz naukowców, a także przestrzenią do wielowymiarowej współpracy z miejskimi instytucjami, szkołami, uczelniami czy stowarzyszeniami. Nowoczesna strefa publiczna będzie w pełni dostępna dla osób z niepełnosprawnościami, a interesująca oferta instytucji realizowana w przyjaznym otoczeniu, pomoże w podniesieniu dobrostanu psychicznego i emocjonalnego odbiorców – uważają urzędnicy.
– Powstanie miejsce, w którym w sposób profesjonalny, na bazie oryginalnych artefaktów Muzeum Okręgowego im. Leona Wyczółkowskiego w Bydgoszczy zajmie się dziejami miasta, pielęgnowaniem tożsamości kulturowej i dziedzictwa regionalnego oraz gromadzeniem i dbałością o zabytki bydgoskie
– przekazuje magistrat. Rozszerzona wersja koncepcji zakłada także odtworzenie spichrzy przy ul. Grodzkiej 13-15, które spłonęły w lutym 1960 r. – miałyby one zostać odbudowane w nowoczesnym wydaniu. – W przyszłości obiekty te połączone z budynkami przy ul. Grodzkiej 7-11 zostaną także zagospodarowane na cele muzealne. W ten sposób powstanie zintegrowany kompleks pięciu muzealnych spichrzy – czytamy w koncepcji przygotowanej przez MOB.
W tym roku ma powstać projekt adaptacji spichrzów na Muzeum Historii Bydgoszczy
Według komunikatu ratusza, w tym roku ma powstać niezbędna dokumentacja projektowo-kosztorysowa, która umożliwi podjęcie prac budowlanych. w tej chwili trwa ponowny przetarg na jej opracowanie; oferty mamy poznać 23 lutego. Projektanci muszą przede wszystkim uwzględnić między innymi następujące czynniki:
- remont ma objąć wymianę kanalizacji, wentylacji, elektryki, centralnego ogrzewania, oświetlenia, belek i stolarki okiennej, dostosowanie kompleksu do celów muzealnych,
- montaż klimatyzacji, monitoringu i wi-fi,
- przedstawienie wyposażenia
- podświetlenie budynków po zmroku i montaż identyfikacji wizualnej Muzeum Historii Bydgoszczy na fasadzie spichrzy od strony rzeki Brdy
Wśród pomieszczeń przewidziano m.in. wnętrze imitujące dawną Bydgoszcz z postaciami z legend bydgoskich z manekinem Pana Twardowskiego na kogucie, w którym znajdzie się miejsce relaksu z odsłuchami legend bydgoskich z podkładem muzycznym i siedziskami, poduszkami, maskotkami-postaciami z legend oraz grą VR z Panem Twardowskim obrazującą podróż na Księżyc i latanie na kogucie.
– Po podpisaniu umowy prace nad projektem zajmą około pół roku. Gotowa dokumentacja ułatwi też starania o zewnętrzne fundusze na realizację niezbędnych prac konserwatorsko-budowlanych do stworzenia Muzeum Historii Bydgoszczy – przewidują urzędnicy. Ratusz zaznacza, iż w tym roku wesprze funkcjonowanie Muzeum Okręgowe im. Leona Wyczółkowskiego w Bydgoszczy kwotą ponad 14 mln zł. – Środki te pomogą m.in. przygotować dokumentację, która jest jednym ze strategicznych założeń placówki – czytamy w komunikacie.
Ponadto Muzeum Okręgowe w bieżącym roku planuje zrealizować 41 wystaw, w tym:
- kontynuację 14 wystaw stałych
- prezentację ekspozycji stałej (Mennica bydgoska) oraz 17 nowych wystaw czasowych (np. Od bydgoskiej Zachęty do Salonów Bydgoskich)
- trzy ekspozycje poza swoją siedzibą.
Dlaczego nie odbyły się konsultacje dotyczące kształtu Muzeum Historii Bydgoszczy?
W planie konsultacji społecznych na 2025 roku ratusz zapowiedział, iż w III kwartale odbędą się konsultacje dotyczące utworzenia Muzeum Historii Bydgoszczy. Nie zostały jednak przeprowadzone (podobnie jak i kilka innych, o których napiszemy w osobnym tekście), nie ma ich również w planie na rok 2026. Zapytaliśmy ratusz o ich losy.
– Muzeum Okręgowe im. Leona Wyczółkowskiego nie zdecydowało się na przeprowadzenie konsultacji społecznych dla projektu dotyczącego przebudowy zespołu spichrzy nad Brdą na Muzeum Historii Bydgoszczy. Wynikało to z troski i uwagi na obowiązujące terminy realizacji projektu w 2025 roku oraz fakultatywny charakter obowiązku konsultacyjnego. Ponadto, na etapie zgłaszania projektu do planu konsultacji społecznych nie była gotowa jeszcze koncepcja – przekazuje Marta Stachowiak, rzeczniczka prezydenta Bydgoszczy.
@metropoliabydgoska.pl #2016 challenge wersja Fordon! Dziś mija 10 lat od uruchomienia linii tramwajowej do Fordonu! Jak to wpłynęło na jakość życia mieszkańców? #metropoliabydgoskapl #bydgoszcz #bydgoszczanie #fordon ♬ Beat – beatyKoncepcja została ostatecznie przygotowana przez zespół pracowników Muzeum z Działu Historii (dr Anna Nadolska, Kamil Ściesiński i Filip Semrau) i załączona do dokumentacji przetargowej.
