XV-wieczni franciszkanie stworzyli niezwykle pożyteczną instytucję, której celem miały być jednocześnie pomoc najuboższym i ograniczenie lichwy. Bank pobożny, bo taką nazwę nosi ona zwykle w polskojęzycznych opracowaniach historycznych, określany także jako komora potrzebnych (u x. Piotra Skargi), góra miłosierdzia albo góra pobożności (co stanowi dosłowne tłumaczenie łacińskiej nazwy mons pietatis), był czymś pomiędzy firmą pożyczkową (przypominającą raczej dzisiejszy lombard niż bank) a instytucją charytatywną, gdyż udzielał krótkoterminowego, nieoprocentowanego (albo nisko oprocentowanego) kredytu osobom, które znalazły się w trudnej sytuacji finansowej. W zamian za pożyczkę musiały dać w zastaw jakiś przedmiot na wypadek, gdyby nie były w stanie oddać pieniędzy.
