Kasper Bajon o „Prawie bestii”. Trynkiewicz nie był geniuszem zbrodni. Ale potrafił oczarować | Kultura na weekend. Odc. 318

polityka.pl 4 godzin temu
Na pewno nie jest tak, iż im ktoś jest większym psychopatą, tym bardziej ponadprzeciętną inteligencję posiada – twierdzi Kasper Bajon, znakomity reżyser i scenarzysta. Seryjni mordercy charakteryzują się specyficznymi zaburzeniami osobowości, sprowadzającymi się w zasadzie do dwóch deficytów: empatii i lęku. Z tych nieprawidłowości wynikają kolejne: niewrażliwość na potrzeby i emocje innych, brak poczucia winy, egoizm, skłonność do manipulowania, kłamania, deficyt uczenia się na błędach czy skłonność do ryzyka – przypomina Kasper Bajon, znakomity scenarzysta i reżyser, gość Janusz Wróblewskiego w programie poświęconym słynnej sprawie Mariusza Trynkiewicza, zwanego szatanem z Piotrkowa. Napisany i zrealizowany przez Bajona czteroodcinkowy miniserial „Prawo bestii” (premiera 18 listopada w Netflixie) wraca do tragicznych wydarzeń z lipca 1988 r., koncentrując się na kwestiach prawnych.

– Trynkiewicz został skazany na karę śmierci za poczwórne morderstwo wykorzystywanych przez siebie chłopców. Jednak na mocy amnestii uniknął kary śmierci i po odbyciu 25-letniego wyroku miał wyjść na wolność. Na krótko przed końcem odsiadki politycy zdali sobie sprawę, iż w niektórych przypadkach zamiana kary śmierci na karę 25 lat, a nie dożywocie, może spowodować wypuszczenie na wolność przestępców, którzy przez cały czas powinni być izolowani. Naprędce przygotowano ustawę o postępowaniu wobec osób z zaburzeniami psychicznymi stwarzających zagrożenie życia, zdrowia lub wolności seksualnej dla innych osób, zwaną lex Trynkiewicz, co okazało się rozwiązaniem nie do końca adekwatnym – twierdzi Bajon. – Przyjrzenie się temu mechanizmowi wydało mi się ciekawsze niż rozświetlanie mroków osobowości seryjnego zabójcy.

Narastająca fala agresji w polskich szkołach, gdzie giną niewinni ludzie, i atak terrorystyczny w centrum Krakowa przeprowadzony przez 24-letniego desperata strzelającego na oślep do przechodniów, w którym śmierć poniosło sześć osób, czynią serial Bajona niezwykle aktualnym. – Trynkiewicz nie był mastermindem, czyli geniuszem zbrodni, jak Hannibal Lecter – to mit ukształtowany i upowszechniany przez kulturę masową. Oczywiście zdarzają się bardzo inteligentni psychopaci, jednak ich średni poziom intelektualny jest podobny do tego obserwowanego wśród osób niezaburzonych. Na pewno nie jest tak, iż im ktoś jest większym psychopatą, tym bardziej ponadprzeciętną inteligencję posiada. Dotyczy to również Trynkiewicza, który był upośledzony psychicznie i mordował w poczuciu absolutnej bezkarności.

Idź do oryginalnego materiału