W dniach 23–24 października 2026 roku w Sali Teatru Laboratorium Instytutu Grotowskiego we Wrocławiu odbędzie się premiera nowego, autorskiego spektaklu Kamili Klamut pt. „Niedokończona łza”. Artystka związana z Teatrem ZAR podejmuje w nim temat pamięci transgeneracyjnej, nieprzepracowanej traumy wojennej oraz procesu żałoby w polskim społeczeństwie. Pokazy zaplanowano na godzinę 19:00.
Pamięć transgeneracyjna i powrót do polskich korzeni
„Niedokończona łza” to indywidualna praca Kamili Klamut, wyrastająca z jej wieloletniego doświadczenia w Teatrze ZAR, gdzie muzyka i głos stanowią podstawę języka scenicznego. O ile wcześniejszy spektakl zespołu, „Armine, Sister”, skupiał się na ludobójstwie Ormian, o tyle nowa produkcja odnosi się do wydarzeń z okresu II wojny światowej w Polsce.
Przedstawienie nie przedstawia jednak bezpośredniej narracji wojennej. Punktem wyjścia dla twórczyni stała się refleksja nad pamięcią pokoleniową oraz wpływem niewypowiedzianych traum na życie współczesnych ludzi. W warstwie muzycznej Klamut powraca do polskich korzeni muzycznych, wykorzystując pieśń jako nośnik pamięci i przestrzeń spotkania.
Jak podkreśla autorka spektaklu:
„Niedokończona łza” jest próbą przyjrzenia się właśnie temu miejscu – pomiędzy pamięcią a przeżyciem, pomiędzy historią a osobistym doświadczeniem. Jest pytaniem o to, co dzieje się z człowiekiem, kiedy trauma nie zostaje nazwana, kiedy żałoba nie może się wydarzyć, kiedy łzy są powstrzymane. I być może ostatecznie chodzi tutaj o coś bardzo prostego: o zakończenie żałoby. Nie o zapomnienie. Nie o wymazanie historii. Nie o zrezygnowanie z pamięci. Przeciwnie – może dopiero prawdziwa żałoba pozwala pamiętać bez konieczności nieustannego przeżywania na nowo. Mam poczucie, iż jako Polacy wciąż jesteśmy w procesie żałoby, który nie został domknięty. Historia drugiej wojny światowej przez cały czas żyje w naszych rodzinach, w naszych opowieściach, w naszych ciałach i emocjach. Widać to również w temperaturze debat publicznych i tych najbardziej prywatnych rozmów, w których wojna, śmierć, krzywda, odpowiedzialność i pamięć wciąż potrafią uruchomić ogromne pokłady gniewu, bólu i lęku.
Dorobek artystyczny aktorki i twórcy spektaklu
Kamila Klamut od połowy lat 90. jest związana z wrocławskim środowiskiem teatralnym – początkowo z Ośrodkiem Badań Twórczości Jerzego Grotowskiego i Poszukiwań Teatralno-Kulturowych, a od 2007 roku z Instytutem im. Jerzego Grotowskiego. W 1996 roku brała udział w tworzeniu Teatru Pieśń Kozła, występywała też we wszystkich częściach tryptyku Teatru ZAR „Ewangelie dzieciństwa”, nagradzanego m.in. na festiwalu Fringe w Edynburgu.
Jest autorką spektaklu „Camille” (2014) stworzonego z Marianą Sadovską. Współpracowała ponadto ze Studio Matejka, programem BodyConstitution oraz brała udział w międzynarodowym projekcie „Life in this House is Over” (2022–2025) w reżyserii Samanthy Shay.
Za scenariusz, reżyserię, scenografię i wykonanie spektaklu „Niedokończona łza” odpowiada Kamila Klamut. Kostiumy przygotowała Bajka Mourier, za współpracę muzyczną odpowiada Ditte Berkeley, a reżyserią świateł i projekcji zajął się Maciej Mądry.
Informacje organizacyjne dla widzów
Pokazy premierowe odbędą się w piątek i sobotę, 23 i 24 października 2026 roku, o godz. 19:00 w Sali Teatru Laboratorium Instytutu Grotowskiego przy Rynek-Ratusz 27 we Wrocławiu. Przedstawienie trwa 57 minut.
-
Bilet regularny: 40 PLN
-
Bilet ulgowy: 30 PLN
-
Bilet Nasz Wrocław: 20 PLN
Organizatorzy informują, iż w trakcie spektaklu pojawią się bodźce sensoryczne i treści wrażliwe: zapach i dym palonego kadzidła oraz temat wojny.
