Dwudziesta edycja Międzynarodowego Festiwalu Filmów Krótkometrażowych Żubroffka odbędzie się w Białymstoku od 2 do 6 grudnia. Organizatorzy ogłosili przy okazji, iż będzie to ostatnia odsłona imprezy pod przewodnictwem dyrektora artystycznego Macieja Ranta. W programie znalazło się 109 filmów wybranych spośród ponad 1500 zgłoszeń z całego świata.
Koniec pewnego rozdziału
Informację o zmianie organizatorzy wpisali w symbolikę jubileuszu: odwołali się do pogańskich rytuałów zimowego przesilenia i do sennika, w którym dwudziestka oznacza przebudzenie i gotowość na zmianę. Komunikat kończy zdanie „Coś się kończy, ale i coś zaczyna”.
Nie podano, kto przejmie kierownictwo artystyczne festiwalu ani od kiedy.
Sto dziewięć filmów z półtora tysiąca zgłoszeń
Selekcjonerzy przejrzeli ponad 1500 produkcji. Zgłoszenia napłynęły między innymi z Tunezji, Singapuru, Kolumbii, Brazylii, Kazachstanu, Senegalu, Mongolii, Korei Południowej, Libanu i Egiptu. Do programu weszło 109 tytułów, czyli mniej niż co dziesiąty zgłoszony film.
Filmy powalczą w dziesięciu konkursach. Trzy są polskie: Fabuła.pl, Animacja.pl i Dokument.pl. Dwa międzynarodowe: Okno na Wschód i Cały ten Świat. Pięć ma formułę otwartą: Dzieciaki, Młodzi, Music Video, Midnight Shorts i Na Skraju.
Grand Prix festiwalu to 20 tysięcy złotych, nagrody w poszczególnych konkursach po 5 tysięcy. Nagroda publiczności, Dziki Żubr ufundowany przez DrTusz, wynosi 10 tysięcy złotych.
Jury przyzna też nagrody specjalne za animację, dokument, fabułę, zdjęcia i muzykę. W tym roku po raz pierwszy w historii festiwalu wręczone zostaną dwie nowe: za najlepszy montaż oraz nagroda selekcjonerów.
W jury reżyser polskiego kandydata do Oscara
Konkursy polskie i międzynarodowe oceni trzyosobowe jury. Zasiądą w nim Dara van Dusen, scenarzystka i reżyserka z Nowego Jorku, której film „A Prayer for the Dying” wchodzi w grudniu na polskie ekrany; Damian Kocur, reżyser „Pod wulkanem”, polskiego kandydata do Oscara w 2025 roku; oraz Anastasiia Falileieva, ukraińska animatorka, której dokument animowany „I Died in Irpin” trafił na oscarową shortlistę.
Konkurs Na Skraju, poświęcony filmom z pogranicza eksperymentu i wideoartu, oceni Lenka Tyrpáková z Europejskiej Akademii Filmowej, Anas Sareen, selekcjoner sekcji „Generation” na Berlinale, oraz Eliza Urwanowicz-Rojecka z białostockiej Galerii Arsenał.
Swoich laureatów wybiorą także Młode Jury w składzie Maria Szymańska, Paulina Moniuszko i Zuzanna Kalisz pod przewodnictwem krytyka filmowego Marcina Prymasa, jury polskich dziennikarzy oraz jury dziennikarzy zagranicznych z Wielkiej Brytanii, Bośni i Hercegowiny oraz Rumunii.
Dreyer z muzyką Jamesa Holdena na otwarcie
Festiwal otworzy pokaz „Wampira” Carla Theodora Dreyera z 1932 roku, klasyki horroru psychologicznego. Film na żywo zilustruje muzyką brytyjski producent elektroniki James Holden.
To format, który na festiwalach pojawia się rzadko: wczesne kino z warstwą muzyczną wykonywaną na miejscu, raz, bez możliwości powtórzenia.
Oprawę zrobił duet z Podlasia
Jubileuszową czołówkę i główny projekt graficzny przygotował duet artystyczny Kijek/Adamski. Kasia Kijek i Przemek Adamski pochodzą z Podlasia. Identyfikację wizualną opartą na ich koncepcji opracowała graficzka Izabela Sroka.
Twórcy tłumaczą, iż sięgnęli po skojarzenia z black metalem i kultem przyrody w archaicznym obrządku, stąd surowa, nerwowa aura tegorocznej oprawy.
Prace obu artystów będzie można zobaczyć także na wystawie „Podlasian hunger” w Klubie Fama. W foyer Kina Forum stanie z kolei wystawa „In Praise of Shadows” Tomasza Kaweckiego.
Nocne techno, śniadania filmowe i joga
Poza konkursami w programie są sety tematyczne, w tym kultowy już pokaz „Żubry morsują, morsy oglądają” oraz „Wszystkie kolory jesieni życia” skierowany do seniorów. Będą trzy śniadania filmowe: podlaskie, hiszpańskie i szwedzkie, a także sesja jogi.
Dla dzieci przygotowano warsztaty animacji „A co gdybyście mieli magiczną moc?”, które poprowadzi Nawojka Wierzbowska. Wspólnie z Krajową Izbą Producentów Audiowizualnych odbędzie się panel „Jak stworzyć dobry film o międzynarodowym oddziaływaniu”.
Osobną częścią festiwalu są koncerty. W piątek wystąpią tunezyjski producent Ammar 808, marokański DJ Guedra Guedra, palestyńska producentka Hiba Salameh oraz pochodząca z Podlasia Magdala. W sobotę w Klubie Fama odbędzie się impreza Żubroffka goes TECHNO z udziałem brazylijskiej DJ-ki Amandy Mussi, gruzińskiego producenta Kancheli z klubu Bassiani, białoruskiego Salata i Dtekka, dyrektora programowego Up To Date Festival.
Pokazy w pięciu miastach regionu i trasa na 2027 rok
Żubroffka wyjedzie z pokazami poza Białystok: do Łomży, Sokółki, Augustowa, Supraśla i Moniek. Dla mieszkańców mniejszych miejscowości to często jedyna w roku okazja, żeby zobaczyć krótki metraż na dużym ekranie.
Na 2027 rok zaplanowano trasę z najlepszymi filmami edycji. Ma objąć między innymi Gdańsk, Warszawę, Łódź, Szczecin, a także Reykjavik, Berlin, Pragę i Brno.
Wstęp i program
Na większość pokazów wstęp jest wolny. Bilety obowiązują na wydarzenie otwarcia, koncerty, śniadania filmowe oraz konkursy Midnight Shorts, Music Video, Dzieciaki i Młodzi. Szczegółowy program jest na stronie bok.bialystok.pl.
Organizatorem festiwalu jest Białostocki Ośrodek Kultury i działający przy nim DKF „GAG”. Wydarzenie zrealizowano z dotacji Miasta Białegostoku oraz Polskiego Instytutu Sztuki Filmowej.


















