I co ci dało to twoje narzekanie? zapytał mąż. Dalej nie mógł już pozostać obojętny
Kiedy człowiek ma wstać, jeżeli nie o piątej rano, gdy czuje uścisk w piersi? Siedziałem na brzegu łóżka i patrzyłem przez okno na ulice Krakowa, które powoli budziły się do życia.
Znów te dziwne drżenia w sercu dwa uderzenia, cisza, trzy kolejne, przerwa. Lekarz wczoraj uznał to za ataki paniki. Dał skierowanie na dalsze badania.
A przecież przez te osiemnaście lat z zapalonego chłopaka z dyplomem ekonomisty zamieniłem się w kogo adekwatnie? Dodatek do pracy żony? Księgowego-amatora prowadzącego dla niej papiery? Sprzątacza, który wieczorami biega z mopem, bo Ala choćby nie zauważa brudu?
Wstałeś? Ala pojawiła się w kuchni. Twarz zmęczona, niezadowolona. Znów nie przespałeś nocy?
Kiwnąłem tylko głową. Zalałem jej kawę. Wyjąłem z lodówki jogurt ten sam, który je od pięciu lat na śniadanie.
No i słuchaj powiedziała łykając kawę jutro jadę do Warszawy. Na trzy dni. Spotkanie z kontrahentem. Bardzo ważne.
Ala…
Wiedziałem, iż nie powinienem zaczynać. Wiedziałem, jak to się skończy spojrzy na mnie tym spojrzeniem, jakbym znowu marudził i próbował wymusić współczucie, którego nie czuje. Ale i tak powiedziałem:
Może nie teraz. Serio, źle się czuję. Lekarz nalega na badania.
Zamarła na chwilę. Odstawiła kubek na blat. Westchnęła tak, jak ktoś, kto już nie ma cierpliwości słuchać tego po raz kolejny:
I co ci dało to twoje użalanie się? Głos spokojny, choćby nie zły raczej obojętny. Pracować trzeba, Tomek. Pracować. A nie gadać codziennie o atakach, zmęczeniu czy tym, jak ci źle. Każdy ma ciężko!
Już pakowała walizkę, jakby wiedząc, iż zwykle milczę i połknę każde upokorzenie, winę też zrzucę na siebie znowu odezwałem się nie w porę, znowu nie tak.
Ale tym razem nie umilkłem.
Ala wstałem powoli. Spokojnie. Powiedz, pamiętasz na kogo jest kredyt hipoteczny?
Odwróciła się i wzruszyła ramionami.
No nie wiem, chyba na nas oboje?
Na mnie. Tylko na mnie.
W powietrzu aż coś zgrzytnęło. Widziałem, jak zmienił się jej wyraz twarzy.
O czym ty mówisz?
O tym, jak osiem lat temu braliśmy to mieszkanie na kredyt. Miałaś wtedy długi. Duże długi. Bank nigdy by ci nie przyznał pożyczki. Pamiętasz?
Cisza.
Wszystko jest na mnie. Mieszkanie. Hipoteka. Do twoich linii kredytowych w firmie jestem współkredytobiorcą. Bez mojego podpisu nic nie przedłużysz, nie otworzysz. Ani jednej umowy.
Ala usiadła przy stole. Wolno, jakby nogi ugięły się pod jej ciężarem.
Po co mówisz te rzeczy?
Przypominam ci tylko fakty. I jeszcze jedno. Otworzyłem szufladę komody, wyjąłem teczkę i położyłem przed nią. Wiem o Klaudii.
Patrzyła na teczkę. Siedziała nieruchomo, a na twarzy miała taki wyraz, jakby ktoś uderzył ją mocno czymś ciężkim. Nie miała jeszcze czasu poczuć bólu, ale już wiedziała, iż wszystko się przewraca.
O Klaudii powtórzyłem spokojnym, wręcz zimnym głosem. Twoja znajoma księgowa od Marka. Ładna dziewczyna, dwanaście lat młodsza
Otworzyłem teczkę. Wysunąłem wydruki. Jeden, drugi. Ułożyłem je przed nią jak karty w kasynie.
Wyciągi z twoich kont. Te, które skrzętnie ukrywałaś. Widzisz te przelewy? Czterdzieści tysięcy. Pięćdziesiąt. Siedemdziesiąt. Co miesiąc.
Cisza.
A tu jest korespondencja. Położyłem jeszcze jeden wydruk. Naprawdę myślałaś, iż nie znam hasła do twojego służbowego laptopa? Ala, sam je wymyślałem, gdy zgubiłaś stare.
Złapała wydruki i gwałtownie przebiegła wzrokiem. Zbladła.
Skąd to masz?!
Jaką to ma różnicę? Nalewałem sobie wody. Ręka lekko mi drżała, ale już się nie bałem. Ważne co innego. Wypłacałaś środki przez nią, przelewałaś na jej konto. Myślisz, iż urząd skarbowy się zainteresuje?
Ala poderwała się z krzykiem.
Kim ty adekwatnie jesteś?! Całe życie siedziałeś mi na karku! Nic nie zarabiałeś! Siedziałeś w domu jak popychadło!
Popychadło? uśmiechnąłem się gorzko. To tobie podpisałem umowy z bankiem. To ja prowadziłem twoją księgowość, kiedy znowu „wyjeżdżałaś służbowo”. Wszystko jest na mnie mieszkanie, kredyty.
Grozisz mi?!
Nie. Podszedłem do okna. Wyjaśniam ci tylko, jak wygląda sytuacja. Chyba potem już zapomniałaś oczywiste fakty.
Odwróciłem się.
W ostatnim półroczu załatwiłem nostryfikację dyplomu. Skończyłem kursy, nocami, próbując opanować te napady i bezsenność. Mam propozycję pracy szału nie ma, ale spokojnie wynajmę mieszkanie i utrzymam siebie z Malwiną.
Malwinę?! zerwała się. Chcesz zabrać córkę?!
A widziałaś ją w ostatnim miesiącu? podszedłem bliżej. Powiedz szczerze, kiedy ostatni raz z nią rozmawiałaś?
Milczała, bo chyba naprawdę nie pamiętała.
Położyłem przed nią kolejne zaświadczenie.
Opinia neurologa. Wyczerpanie nerwowe, ataki paniki. Lekarz zaleca zmianę otoczenia, terapię, brak stresorów. Widzisz: przewlekła sytuacja stresowa. Wiesz, czym to grozi?
Tomek
jeżeli zgłoszę wniosek o rozwód i załączę całą dokumentację, sąd przyzna Malwinę mnie.
Położyłem ostatni wydruk.
Najważniejsze jest to, iż bez mojego podpisu za tydzień nie dostaniesz przedłużenia kredytu. Marek dzwonił wczoraj. Bank domaga się dokumentów potrzebny mój podpis.
Ala opadła z powrotem na krzesło.
Czego chcesz? Pieniędzy?
Zaśmiałem się krótko, prawie bezgłośnie.
Pieniędzy? Aluś, chcę po prostu szacunku. Chcę, żebyś w końcu zrozumiała, iż bez mnie nie miałabyś nic. Ani firmy, ani mieszkania, ani tych służbowych wyjazdów, za którymi tak tęsknisz.
Chwyciłem torbę.
Masz czas do wieczora. Wyjeżdżam z Malwiną do Oli. Przemyśl wszystko. jeżeli będziesz gotowa rozmawiać zadzwoń. Ale nie czekaj na tego Tomka, który dotąd wszystko przełykał i milczał.
Zadzwoniła sześć godzin później.
Siedziałem z Olą w kuchni popijając miętową herbatę, dziwnie lekko mi się oddychało. Jakby ktoś wyciągnął mnie z bagna, gdzie od lat tkwiłem po szyję.
Halo odebrałem. Głos równy. Spokojny.
Musimy porozmawiać.
Słucham.
Nie przez telefon. Przerwa. Przyjedź do domu.
Parsknąłem śmiechem.
Nie, Aluś. jeżeli chcesz rozmawiać przyjedź tutaj. Adres pamiętasz?
Przyjechała po godzinie. Wściekła, spięta, z miną kogoś zapędzonego w kozi róg, kto wciąż liczy na ucieczkę.
Ola poczuła napięcie i zabrała Malwinę do pokoju. A ja zostałem w kuchni naprzeciw Ali.
Co ty sobie wyobrażasz?! uderzyła pięścią w stół. Szantażujesz mnie?!
Nie. Po prostu podaję fakty.
Fakty?! Wydobyłeś moje papiery! Śledziłeś mnie! Grzebałeś mi w komputerze!
Westchnąłem.
Alu, naprawdę uważasz, iż najlepszą taktyką teraz jest atak? Po wszystkim, co ci pokazałem?
Zamilkła. Dobrze wiedziała, iż mam rację.
Posłuchaj uważnie pochyliłem się do przodu. Nie chcę cię niszczyć. Nie mam zamiaru zgłaszać do urzędu skarbowego, robić publicznego skandalu. Chcę, żebyś pojęła beze mnie nie miałabyś nic.
Chcesz rozwodu? zapytała cicho.
A ty?
Odwróciła wzrok, długo milczała. Wreszcie westchnęła:
Z Klaudią To znaczyło niewiele.
Nie przerywaj uniosłem rękę. O Klaudii wiem od pół roku. Wiedziałem, jak wyprowadzałaś przez nią pieniądze, jakie służbowe wyjazdy okazywały się fikcją. Milczałem, bo łudziłem się, iż może to minie. Może się opamiętasz.
Gorzko się roześmiałem.
Może zwyczajnie bałem się przyznać, iż nasz związek skończył się pięć lat temu. Tylko udawaliśmy przed sobą normalność.
Tomek
Mam dość bycia dodatkiem do twojego życia. Degradowania każdego mojego słowa, każdej potrzeby. choćby nie zauważyłaś, iż umieram tuż obok ciebie z powodu tych ataków i bezsenności!
Ala siedziała blada, ze zaciśniętymi rękami.
Masz wybór powiedziałem spokojnie. Możemy zacząć od nowa. Bez kłamstw, bez zdrad.
Albo odejdziesz i zabierzesz wszystko?
Nie. Pokręciłem głową. Zabiorę wyłącznie swoje. Mieszkanie, udział w firmie. Kredyty, które formalnie wiszą na mnie będziesz spłacać sama. Ja zaczynam własne życie.
Wstałem, dając znać, iż rozmowa zakończona.
Masz trzy dni. Decyduj. Gdy będziesz gotowa rozmawiać daj znać. Zapamiętaj: ten Tomek, co wcześniej milczał i znosił wszystko, dzisiaj nie istnieje.
Tydzień później przyszła znów.
Tym razem już nie taka pewna siebie, bez teatralnych min. Po prostu usiadła przy stole, na tej samej kuchni u Oli, milczała długo.
Marek mówi, iż bez twojego podpisu bank nie przedłuży kredytu wydusiła wreszcie. Firma padnie.
Pokiwałem głową.
Wiem.
Czego chcesz?
Spojrzałem jej w oczy.
Chcę rozwodu.
Zbladła.
Mówisz poważnie?
Jak nigdy dotąd. Uśmiechnąłem się, nalewając sobie herbaty. Ręce już mi się nie trzęsły. Podpiszę w banku, przedłużę kredyt. Ale pod jednym warunkiem: rozwód. Spokojny, bez awantur. Biorę swoją część firmy, mieszkanie zostaje dla mnie. Malwina zostaje przy mnie.
Tomek
Postanowiłem już, Aluś. Wiesz co najciekawsze? Pierwszy raz od lat przespałem całą noc bez proszków. Bez ataków.
Milczała.
I zrozumiałem jedno. Nie jestem chory. Nie potrzebuję leczenia. Po prostu musiałem się od ciebie uwolnić. Od życia, w którym byłem nikim.
Wstałem.
Wybieraj. Albo się zgadzasz i rozchodzimy się kulturalnie. Albo idę do sądu i pokazuję wszystko. Wtedy stracisz nie tylko firmę. Decyduj.
Ala spuściła głowę. Zrozumiała, iż przegrała. Ten facet, którego miała za mięczaka, okazał się silniejszy.
Dobrze wyszeptała. Zgoda.
Trzy miesiące później byliśmy po rozwodzie.
Dostałem mieszkanie i solidny zwrot za udział w firmie. Zacząłem nową pracę.
Ala została z firmą i wynajętym mieszkaniem. I z uczuciem pustki, które podobno nie dawało jej spokoju szczególnie wieczorami, kiedy wracała i nie miała komu opowiedzieć, jak minął dzień. Nie miał już kto po prostu usiąść obok.
Klaudia odeszła miesiąc po rozwodzie. Okazało się, iż miała nadzieję na łatwiejsze życie. Kiedy zrozumiała, iż Ala płaci już sama za kredyty i nie stać jej na dawne prezenty straciła zainteresowanie.
O tym dowiedziałem się od Marka. Uśmiechnąłem się tylko. I… nie poczułem absolutnie nic. Ani satysfakcji, ani smutku.
Po prostu nic.
Może i dobrze, iż byłem zaangażowany w sprawy żony? Przynajmniej zrozumiałem, ile jestem wart i jak bardzo moje życie zależy ode mnie, a nie od innych. Czasem choćby z najciemniejszego miejsca da się wyjść jeżeli tylko się odważy.
