Historia Bułgarii na Eurowizji (odcinek 17.): 2012 – Sofi Marinova sama na scenie w Baku. Pechowy remis z Norwegią

dziennik-eurowizyjny.pl 3 godzin temu

Wielka gwiazda jedzie na Eurowizję

Sofi Marinova to postać niezwykle barwna. Urodziła się 5 grudnia 1975 roku w Sofii i gdy była w dziesiątej klasie szkoły podstawowej, nauczyciele poprosili rodziców, by zgodzili się, by Sofi została wokalistką. Chociaż ojciec był przeciwny, matka zdołała go przekonać – sama w końcu była piosenkarką. Sofi od zawsze najbardziej lubiła śpiewać utwory z repertuaru m.in. Cecy z Serbii, ale też Whitney Houston czy Michaela Jacksona. W wieku 17 lat wystąpiła ze swoją orkiestrą na festiwalu piosenki romskiej, gdzie zdobyła nagrodę. Później przyszły kolejne wyróżnienia na różnych festiwalach. Gdy śpiewała w jednej z restauracji została zauważona przez producenta, który pomógł jej podpisać pierwszy kontrakt płytowy. Cztery pierwszy albumy wydała z zespołem Super Express (debiutancki w 1995), a kolejne dziesięć już jako solistka. W momencie, gdy wygrała preselekcje, była już niezwykle doświadczoną artystką z bardzo dużym (jak na poprzednich reprezentantów kraju) dorobkiem płytowym.

Kontrowersyjne próby udziału w Eurowizji

Poza muzyką często wikłała się też w liczne skandale, zresztą jeden z większych był już opisywany w tym cyklu. To udział Sofi w pierwszych selekcjach do Eurowizji w 2005 roku, gdzie za utwór „Edinstveni” ze Slavi’m Trifunovem zdobyła ponad 48 tysięcy głosów i 2. miejsce, chociaż utworu na żywo nie wykonano, bo Slavi wykorzystał ten czas na oskarżenia wobec BNT. Rok później duet znów zgłosił się do konkursu, ale wycofał się z niego przed półfinałem. Z kolei w 2007 razem z Ustatą wywołała poruszenie, gdy zajęła 3. miejsce w finale za utwór „Ya Tvoya” śpiewany po rosyjsku. W 2008-2011 odpuściła sobie walkę o Eurowizję.

Bujne ma też życie prywatne, co często powodowało, iż trafiała na okładki tabloidów. Ma jednego syna – Lorenzo, z którym w 2008 roku wydała singiel. Była też w związku z ojcem Lorenza, Peterem. Później rozstała się z nim i związała…z jego synem (ale nie Lorenzem). Para dwukrotnie próbowała się pobrać, jednak nigdy im się nie udało i ostatecznie rozstali się w 2010 roku.

Od Big Brothera po Parlament Europejski

W 2009 roku wzięła udział w trzeciej edycji „Big Brother VIP”, gdzie zajęła 4. miejsce docierając do finału (w domu spędziła pełne 56 dni). Już wtedy dała się poznać jako osoba, która nie zwraca uwagi na to, co mówi, a jej wywiady były niezwykle szczere, ale często też dość ordynarne i prostackie, co nie każdemu sie podobało. Istniały spore obawy o to, jak poradzi sobie w Baku i czy nie przyniesie Bułgarom wstydu. W 2010 została mianowana ambasadorką walki z ubóstwem i izolacją społeczną, a wcześniej angażowała się w kampanię przeciwko handlowi ludźmi.

Promocję eurowizyjną utworu „Love Unlimited” zaczęła z przytupem, bo pod koniec marca 2012 wystąpiła w Parlamencie Europejskim w Brukseli, gdzie wykonała tę piosenkę w ramach Międzynarodowego Dnia Romów. Była też gościem greckich selekcji narodowych, promowała się też w Serbii i Turcji oraz wystąpiła w Amsterdamie podczas „Eurovision in Concert”. W głosowaniu OGAE Poll nie dostała ani jednego punktu, a w typowaniach bukmacherskich drugiego półfinału zajmowała…ostatnie miejsce.

Fatalny remis w Baku

W trakcie Eurowizji w Baku wystąpiła jako ósma w drugim półfinale, pomiędzy Gaitaną z Ukrainy, a Evą Boto ze Słowenii. Na scenie pojawiła się zupełnie sama, nie miała też odsłuchów dousznych, a jej występ opierał się na jej charyźmie i ruchach oraz efektach pirotechnicznych w tle. Nie została ogłoszona w gronie finalistów, co sprawiło, iż był to już piąty brak awansu Bułgarii z rzędu, a siódmy w historii (na osiem lat startów). Później jednak okazało się, iż sukces był o włos! Sofi uzbierała 45 punktów, tyle samo co Norweg Tooji na 10. miejscu. Doszło więc do niezwykle rzadkiej sytuacji – remisu na granicznej pozycji. Aby go rozstrzygnąć EBU sprawdziło, który kraj miał punkty do większego grona krajów. Norwegia dostała noty z 11 krajów, Bułgaria z dziesięciu i to sprawiło, iż Sofi odpadła.

Bułgarzy przewidzieli wszystkich awansujących

Aż 10 punktów dała jej Turcja, po 6 Macedonia, Portugalia i Norwegia, 5 Wielka Brytania, po 3 Bośnia i Francja, a po 2 Serbia, Malta i Niemcy. W rankingu jurorskim poradziła sobie słabo, bo miała 27 punktów i 17. miejsce (czyli przedostatnie). Co więcej – pokonała jedynie Norwegię, która pomimo tak niskiego rezultatu w głosowaniu jurorskim i tak zdołała awansować dalej. W televotingu Bułgaria była na 9. pozycji, pokonując m.in. Maltę i Ukrainę. Eurowizyjna matematyka była jednak wtedy nieubłagana.

Bułgarzy w półfinale 12 punktów dali Serbii (Zeljko Joksimovic), 10 Szwecji (Loreen), a 8 Turcji (Can Bonomo). Ich całe top10 weszło do finału. W finale dwunastka znów trafiła do Serbii, 10 dostał Azerbejdżan (Sabina Babayeva), a 8 zwycięska Loreen ze Szwecji. Chociaż w finale selekcji bułgarskich promowali się reprezentanci Danii, Francji, Malty i Cypru, nikt z nich nie uzyskał punktów od Bułgarii w finałowej rywalizacji eurowizyjnej. Bułgarską punktację prezentowała Anna Angelova.

Frustracja w bułgarskich mediach

11. miejsce w półfinale było powtórzeniem wyczynu z 2008 roku i jednocześnie drugim najlepszym wynikiem Bułgarii w dotychczasowej historii startów. Podobnie jak rok wcześniej media bułgarskie podeszły do eliminacji ze sporą wyrozumiałością. Co prawda, na początku mocno krytykowano styl „Love Unlimited”, ale szybko udało się dojść do wniosku, iż w tym szaleństwie była metoda, a piosenka porwała widzów. Doceniono też samodzielność Sofi, która nie miała na scenie wsparcia chórków, tancerzy, a jej występ nie miał choreografii, a mimo to wypadła bardzo dobrze.

Największą frustrację wywołał sposób rozstrzygania remisów, który pozbawił Bułgarię awansu. Zwrócono też uwagę, iż łącznie rankingów jurorskich i widzów nie jest sprawiedliwe, bo to komisja mocno zaniżyła Sofi Marinovej punkty. Sama Sofi uważała, iż sam udział w ESC jest dla niej powodem do dumy i bardzo doceniała wsparcie publiczności.

Jubileusz na horyzoncie

Po udziale w Eurowizji wydała jeszcze jeden nowy album i dwie kompilacje hitów. Dwukrotnie wzięła też udział w lokalnej wersji „Twoja Twarz Brzmi Znajomo”, w tym raz w edycji „All Stars”, a jej postać była często odtwarzana przez innych uczestników na przestrzeni lat. W 2022 roku świętowała 25-lecie kariery podczas wielkiego koncertu solowego w Arenie w Sofii. Widowisko było transmitowane przez telewizję Nova w sylwestrową noc. W 2025 dała kolejne wielkie cztery koncerty, a w tym roku w listopadzie planowany jest wspólny koncert z Draganą Mirković, a na 2027 Sofi ma przygotowane huczne obchody 30-lecia.

W 2019 doceniono ją specjalną nagrodą za wkład w rozwój pop-folk muzyki bułgarskiej, w 2023 zdobyła nagrodę „Artysty Roku”, a w 2024 „Legendy muzyki bułgarskiej”. Na swoim Instagramie celebrowała też zwycięstwo Dary. „DARA nie tylko wygrała — pokazała, jak wyglądają talent, praca i bułgarski duch na dużej scenie. Głosem, charyzmą i wielkim sercem sprawiła, iż wszyscy poczuli siłę bułgarskiego talentu”.