Nowy Sącz z czasów okupacji niemieckiej, życie dawnej sądeckiej wsi, przedwojenne uzdrowiska w Krynicy-Zdroju i Szczawnicy czy historia kolei – wszystko to będzie można zobaczyć w zupełnie nowej formie. Muzeum Ziemi Sądeckiej zamontowało w sześciu swoich oddziałach fotoplastikony, które pozwalają oglądać archiwalne fotografie w trójwymiarze. To część większego projektu cyfryzacji muzeum o wartości ponad 260 tys. zł.
Nowoczesne urządzenia pojawiły się w sześciu oddziałach Muzeum Ziemi Sądeckiej. Choć nawiązują do fotoplastikonów popularnych już w XIX wieku, ich współczesne wersje wykorzystują elektronikę i możliwości cyfrowej obróbki obrazu.
Stare fotografie zyskują trzeci wymiar
Fotografia stereoskopowa przeżywała swój rozkwit w drugiej połowie XIX wieku. To właśnie wtedy popularność zdobywały fotoplastikony pozwalające oglądać przestrzenne obrazy miast, egzotycznych miejsc czy ważnych wydarzeń.
– Kupiliśmy fotoplastikony, aby uatrakcyjnić nasze ekspozycje. Zasada ich działania jest taka jak tych sprzed lat, ale ich sercem jest elektronika. Dzisiejsza technika komputerowa, często wspierana przez sztuczną inteligencję, pozwala stosunkowo łatwo stworzyć atrakcyjne trójwymiarowe prezentacje archiwalnych fotografii. Mamy w zbiorach dużo ciekawych zdjęć i postanowiliśmy się nimi podzielić – mówi Beata Wierzbicka, kierownik Działu Historyczno-Archeologicznego Muzeum Ziemi Sądeckiej.
Nowy Sącz, sądecka wieś, Krynica i Szczawnica w 3D
Każdy z fotoplastikonów prezentuje materiały związane z charakterem konkretnego oddziału muzeum.
W Muzeum Lachów Sądeckich oraz Sądeckim Parku Etnograficznym można zobaczyć sceny z życia dawnej sądeckiej wsi – ludzi pracujących w polu, uroczystości kościelne, wydarzenia rodzinne i lokalne oraz historyczne plenery.
Z kolei Muzeum Nikifora w Krynicy-Zdroju i Muzeum Pienińskie pokazują w trójwymiarze dawną architekturę Krynicy i Szczawnicy, kuracjuszy podczas zabiegów i spacerów ulicami uzdrowisk oraz górskie krajobrazy.
Tak wyglądał Nowy Sącz kilkadziesiąt lat temu
Szczególnie interesująco zapowiada się prezentacja przygotowana w Gmachu Głównym Muzeum Ziemi Sądeckiej. Zwiedzający mogą tam zobaczyć Nowy Sącz z okresu od lat 30. do 60. XX wieku.
Wśród archiwalnych materiałów znalazły się m.in. fotografie pokazujące zniszczenia miasta po wybuchu składu amunicji na sądeckim zamku w styczniu 1945 roku.
Natomiast fotoplastikon w Miasteczku Galicyjskim poświęcono historii sądeckiego kolejnictwa.
Nie tylko fotoplastikony. Muzeum cyfryzuje swoje zbiory
Zakup urządzeń jest częścią większego zadania pod nazwą „Modernizacja infrastruktury cyfrowej Muzeum Ziemi Sądeckiej”.
W ramach projektu muzeum kupiło również 10 komputerów stacjonarnych z akcesoriami i oprogramowaniem, siedem skanerów, aparat fotograficzny wraz z wyposażeniem oraz dziewięć nośników danych przeznaczonych do bezpiecznej archiwizacji.
Do tego dochodzą cztery dodatkowe licencje dostępowe do systemu MUZEO, czyli specjalistycznego portalu wykorzystywanego do ewidencjonowania, katalogowania i udostępniania muzealnych zbiorów.
System jest przydatny nie tylko pracownikom muzeum. Mogą z niego korzystać również pasjonaci historii, kolekcjonerzy, studenci i naukowcy prowadzący kwerendy. Informacje o kolejnych eksponatach są sukcesywnie wprowadzane do cyfrowej bazy.
Ponad 260 tys. zł na cyfrową modernizację
Całkowita wartość projektu wynosi 260 943 zł. Z tej kwoty 191 tys. zł pochodzi z Funduszu Promocji Kultury. Zadanie realizowane jest ze środków finansowych Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego.
Nowe rozwiązania mają sprawić, iż bogate archiwalne zbiory dotyczące Nowego Sącza i całej Sądecczyzny staną się bardziej dostępne i atrakcyjne dla zwiedzających. Fotografie, które przez dziesięciolecia dokumentowały życie regionu, dzięki nowej technologii można teraz zobaczyć w zupełnie innym – dosłownie trójwymiarowym – wydaniu.
