Camerimage 2026: „Artificial”, „Possible Love”, „Kobieta nieznana”

boxoffice-bozg.pl 31 minut temu

Wybierając się na festiwal w Toruniu, zawsze można być pewnym kilku rzeczy: inspirujących spotkań z autorami zdjęć z całego świata, owacji na spotach reklamowych i najgłośniejszych filmów sezonu w programie. I to właśnie temu ostatniemu aspektowi wydarzenia chciałbym poświęcić parę słów w tym artykule. Widzowie mieli bowiem okazję doświadczyć jednego z pierwszych pokazów na świecie nowego dzieła Luki Guadagnino – Artificial, jedynego w Polsce seansu kinowego Possible Love Lee Chang Dong, a także obejrzeć laureata Złotego Lwa w Wenecji – Kobietę nieznaną.

Artificial (ocena: 8) jest na pierwszy rzut oka projektem dość nietypowym dla Luki Guadagnino, bo to utwór biograficzny, który można zestawić z takimi filmami jak The Social Network czy Steve Jobs. Włoski reżyser sięga po prawdziwą historię powstania OpenAI i pokazuje, jak na przestrzeni ostatnich dwóch dekad rozwijała się technologia sztucznej inteligencji pod nadzorem Sama Altmana (świetny Andrew Garfield). Nie interesuje go jednak wyłącznie technologiczny przełom, ale przede wszystkim ludzie stojący za jego powstaniem, ich ambicje, wzajemne zależności i coraz bardziej skomplikowane relacje z władzą oraz pieniędzmi. Szczególnie interesujący okazuje się konflikt między idealistycznymi założeniami stojącymi u podstaw projektu a rzeczywistością wielkiego biznesu, w której szlachetne deklaracje gwałtownie zderzają się z walką o wpływy i kontrolę nad przyszłością.

Artificial daleko jednak do suchego filmu biograficznego, który odhacza najważniejsze wydarzenia. Największą zaletą utworu jest to, jak ten film wygląda i wykorzystuje elementy formalne, które przypomniały mi choćby najlepszy według mnie utwór włoskiego twórcy – Tamte dni, tamte noce (2017). Mamy więc zmysłowość, mamy kolory, mamy ciekawą oprawę muzyczną i nietypowy (przypominający z kolei Challengers) montaż. To wszystko dekonstruuje trochę gatunek biografii i sprawia, iż film ogląda się wspaniale. Dla mnie to jedno z najlepszych dzieł Luki Guadagnino.

Possible Love (ocena: 8) to z kolei pierwszy od ośmiu lat film koreańskiego mistrza Lee Chang-donga, twórcy takich utworów jak Płomienie (2018) czy Oaza (2002). Reżyser ponownie udowadnia, iż z niezwykłą lekkością i empatią potrafi opowiadać historię o wielkich problemach społecznych, zachowując jednocześnie niezwykłą kameralność. Punktem wyjścia jego nowego utworu staje się spotkanie dwóch małżeństw pochodzących z zupełnie różnych światów. Ho-seok (Sul Kyung-gu), były pracownik fabryki, który nie potrafi otrząsnąć się po utracie pracy i byciu brutalnie potraktowanym w strajku, mieszka z żoną Mi-ok (wybitna Jeon Do-yeon!). Spotykają oni kobietę ze znacznie wyższej klasy społecznej – dokumentalistkę Ye-ji (Cho Yeo-jeong), która zajmuje się kręceniem filmu o wyrzuconych na bruk robotnikach i ich życiu.

Największą siłą filmu jest sposób, w jaki Lee Chang-Dong przygląda się samej potrzebie obserwowania drugiego człowieka. Kamera, która początkowo ma służyć dokumentowaniu społecznej niesprawiedliwości, stopniowo staje się narzędziem ingerencji w prywatność bohaterów. W tym sensie film nawiązuje interesujący dialog z innym głośnym utworem sezonu – Zobaczysz wszystko Nathana Fieldera i Lance’a Oppenheima. To także dzieło niezwykle subtelne, oparte na gestach, spojrzeniach i na wspaniałej mis-en-scene. Lee Chang-Dong wrócił na duży ekran w wielkiej formie.

Po dłuższej przerwie powróciła też duńska reżyserka May el-Toukhy, którą widzowie mogą pamiętać z głośnej i kontrowersyjnej Królowej kier (2019), którą następnie swojej interpretacji poddała Catherine Breillat (Ostatnie lato, 2023). Kobieta nieznana (ocena: 6) sięgnęła po największe laury na festiwalu w Wenecji, a ostatnio została nominowana do najlepszego filmu na Europejskich Nagrodach Filmowych i nagrodzona Srebrną Żabą na Camerimage. Mam jednak wrażenie, iż te nagrody są nieco na wyrost.

Film przenosi widza do Danii 1945 roku, w sam środek powojennego chaosu, który następuje po wyzwoleniu kraju spod niemieckiej okupacji. Marie (Mathilde Arcel), młoda służąca stojąca u progu nowego życia u boku zamożnego, znacznie starszego wdowca Christiana (Carsten Bjørnlund), swojego pracodawcy. W rezydencji rozprzestrzenia się plotka, iż któraś ze służących miała romans z niemieckim żołnierzem, a Marie jest jedną z podejrzanych. Rozpoczyna się więc gra pełna zakłamania i manipulacji. Film operuje bardzo chłodną stylistyką, trzyma widza na dystans i niestety wygląda jak jedno z wielu skrojonych dzieł pod festiwalową publiczność. Największą zaletą jest rola Arcel i zdjęcia (a szczególnie ujęcia z lustrzanymi odbiciami, które mnożą znaczenia), ale ostatecznie utwór pozostawia widza z poczuciem niedosytu.

Idź do oryginalnego materiału